1821:Μύθος, θρύλος και αλήθεια

Για το 1821, στο ντέφι: Νίκος Ψυρούκης, Βασίλης Σφυρόερας, Βασίλης Παναγιωτόπουλος (φωτο Στ. Ελληνιάδης)

Του Νίκου Ψυρούκη

Τo ’21 είναι για μένα ένα πολύ σύνθετο και περίπλοκο φαινόμενο. Δεν είναι απλό. Υπήρξε η πρωταρχική γραμμή, ας πούμε, του Παπαρρηγόπουλου, που το ’βλεπε σαν μια εξέλιξη της εθνικής ιδέας. Μετά ήρθε ο Κορδάτος που χτύπησε, με την κοινωνική σημασία της επανάστασης, την πιο πάνω γραμμή, για να δείξει ότι η επανάσταση είχε κοινωνικό χαρακτήρα, σαν αντίβαρο. Και το ίδιο το ’21 είναι και κοινωνική επανάσταση, γιατί πήγε να βγάλει απ’ την Οθωμανική φεουδαρχία τον Ελληνισμό, και εθνικοαπελευθερωτική επανάσταση γιατί έβγαζε τους υπόδουλους από τον ξένο ζυγό, από την εθνική καταπίεση. Πάντοτε επιμένω ότι το έθνος είναι ένας παράγοντας που δεν μπορούμε να τον αγνοήσουμε. Αν τον αγνοήσουμε παραμορφώνονται τα πράγματα, γιατί έθνος και κοινωνική πραγματικότητα εφάπτονται και οριζόντια και κάθετα. Δηλαδή, και η γλώσσα και τα ήθη και τα έθιμα κ.λπ. αποτελούν κοινωνική πραγματικότητα. Δεν ξέρω μετά από είκοσι χιλιάδες χρόνια, αλλά στην εποχή που ζούμε, η ανθρωπότητα είναι χωρισμένη σε έθνη. Λοιπόν, όταν δεν μπορείς να αναπτύξεις ελεύθερα τη γλώσσα σου, δεν μπορείς να αναπτύξεις ελεύθερα τα ήθη και τα έθιμά σου, τον πολιτισμό σου, τότε δεν μπορείς και ελεύθερα να σκεφτείς, αισθάνεσαι καταπίεση, δεν μπορείς και κοινωνικά να απελευθερωθείς. Το ένα είναι δεμένο με το άλλο πολύ σφικτά.

Το 1821, ήταν, λοιπόν, και κοινωνική και εθνικοαπελευθερωτική επανάσταση. Και εντάσσεται μέσα στο μεγάλο αυτό σύνολο των επαναστάσεων του 19ου αιώνα και είναι ένας απ’ τους πιο σημαντικούς σταθμούς. Γιατί σπάει την Ιερά Συμμαχία, τουλάχιστον στην Ευρώπη∙ δεν μιλάω για Λατινική Αμερική γιατί έχουμε και στη Λατινική Αμερική εκείνη την περίοδο κινήματα εθνικής ανεξαρτησίας και τα λοιπά, αλλά για να βγάλουν τους λαούς της απευθείας από τον αποικιακό ζυγό. Το 1821 φέρει τεράστια αναστάτωση στην εξέλιξη του Ανατολικού ζητήματος, που είναι η διείσδυση της αποικιοκρατίας σ’ αυτό το χώρο, και από την άλλη πάει να δημιουργήσει ένα κράτος, με πρωταγωνιστές το ελληνικό έθνος και την ελληνική αστική τάξη. Η αστικοποίηση που γίνεται στην Ευρώπη, στην Ελλάδα γίνεται εκτός Ελλάδας. Αυτό είναι γνωστό και το λέμε όλοι. Δηλαδή, δεν δημιουργήθηκε το άστυ εδώ, και έχουμε τους φωτισμένους αστούς μας στις παροικίες που έρχονται προς τα εδώ και φέρνουν τις αστικοδημοκρατικές ιδέες προς ένα λαό που είναι σχεδόν αγροτικός. Γι’ αυτό είναι και αγροτικός πόλεμος το ’21.

Έτσι, το 1821 εντάσσεται και στον προβληματισμό των αγροτικών πολέμων. Δεν είναι, δηλαδή, το ’21 ένα φαινόμενο, ένα γεγονός σαν αυτό της Γαλλίας όπου ο αστισμός αναπτύχθηκε εσωτερικά. Στη Γαλλία υπήρχε το πρόβλημα της πολιτικής εξουσίας της νέας αστικής τάξης και της εξάλειψης των φεουδαρχών από την πολιτική εξουσία. Εδώ είχαμε να συντρίψουμε τον Οθωμανό φεουδάρχη, να αντιμετωπίσουμε την αποικιοκρατική διείσδυση των μεγάλων αποικιοκρατικών δυνάμεων, να κάνουμε κοινωνικό μετασχηματισμό και να αστικοποιηθούμε εκ των υστέρων.

Γη και ελευθερία

Κοινός στόχος των εξεγερμένων είναι, των μεν χωρικών, απ’ τη μια μεριά να πάρουν τη γη, απ’ την άλλη να διώξουν τον άπιστο κατακτητή. Αυτό είναι το εθνικό τους. Κοινός στόχος των αστών μας ήταν να δημιουργήσουν ένα σύγχρονο αστικό κράτος, με εθνική χροιά. Αλλά επειδή οι ίδιοι μεγάλωσαν και ανατράφηκαν σε μεγάλα αστικά κέντρα του εξωτερικού, είναι και φορείς εξωτερικών επιδράσεων. Δηλαδή, έχουμε, κάτι που βγαίνει μετά: τους αγγλόφιλους, τους γαλλόφιλους, τους ρωσόφιλους κ.λπ. Γιατί συνδέονται με διάφορα συμφέροντα αυτοί οι άνθρωποι.

Τώρα, τι έμεινε κατά τη γνώμη μου σαν μύθος. Έμεινε σαν μύθος, μέσα στην αγροτιά, όλοι αυτοί οι ωραίοι τύποι, όπως τους εμφανίζει η λαϊκή παράδοση. Από κοντά δεν τους έζησε κανένας μας για να έχει προσωπική γνώμη. Γεγονός είναι ότι πάλεψαν για τη λευτεριά. Έμεινε σαν παράδοση ο αγώνας για την ελευθερία, που είναι πολύ βασικό πράγμα για τον άνθρωπο. Γιατί νομίζω ότι η κοινωνία κινείται από την ανάγκη που έχει ο άνθρωπος για τη λευτεριά του, είτε απέναντι στη φύση είτε απέναντι στην κοινωνία την ίδια που τον έφτιαξε. Αυτό τον κινάει. Δεν τον κινάει τίποτ’ άλλο. Και έμειναν και αρνητικές παραδόσεις και δημιουργήθηκαν και αρνητικοί μύθοι. Ο μύθος των προστάτιδων δυνάμεων. Δεν είναι μόνο θετικοί οι μύθοι.

Από την άλλη ήθελα να πω, σαν πρώτη επαφή του ζητήματος, η απομυθοποίηση νομίζω ότι είναι νιχελισμός. Ο μύθος είναι ο μόνος τομέας όπου ο λαός –ακόμα, δεν ξέρω αργότερα τι θα κάνει– δεν έχει όρια στην ελευθερία της φαντασίας του. Στον τομέα αυτό είναι ακόμα ελεύθερος. Οι ήρωες της επανάστασης είναι αυτοί που ζουν μέσα στον κόσμο. Δηλαδή, ο μύθος των ηρώων αυτών, είναι οι παραστάσεις που ζουν μέσα στον κόσμο. Είναι ο Διάκος, ο Παπαφλέσσας, ο Κολοκοτρώνης, έτσι όπως τους φαντάζεται ο λαός. Θέλει να φαντάζεται ωραίο τον Κολοκοτρώνη, δεν μπορεί να τον εμποδίσει κανένας. Δεν μπορείς να του καταστρέφεις αυτή την ικανότητα που έχει… Δηλαδή, δεν μπορείς να του την καταστρέφεις ό,τι και να κάνεις. Γιατί το έχει ανάγκη. Κι εκεί μπορεί ελεύθερα να φανταστεί. Βέβαια, με την αστικοποίηση της Ελλάδας, ιδιαίτερα μετά τον δεύτερο παγκόσμιο πόλεμο και την υποχώρηση του αγροτικού κόσμου, είναι επόμενο να υποχωρεί ο μύθος του ’21. Μα δεν χάνεται. Η ανάγκη της ελευθερία δεν ξεριζώνεται.

(αποσπάσματα από πολύωρη συζήτηση μεταξύ των ιστορικών Βασίλη Σφυρόερα, Βασίλη Παναγιωτόπουλου και Νίκου Ψυρούκη, στα γραφεία του περιοδικού, με ερωτήσεις του Γιώργη Έξαρχου και του Στέλιου Ελληνιάδη, ντέφι, τ. 14)

Πηγή: Δρόμος της Αριστεράς

Αυτά που έλεγεν ο Ρήγας*

Συντάκτης: Ευτύχης Μπιτσάκης

Βούλγαροι κι Αρβανίτες και Σέρβοι και Ρωμιοί...(από τον Θούριο)

Περίπου διακόσια χρόνια μετά τον θάνατο του Ρήγα (1753-1798) και τον Θούριο, κήρυγμα για μια Βαλκανική Ομοσπονδία, οι εθνικισμοί οξύνονται στα Βαλκάνια. Πολυεθνικά κράτη, όπως η Γιουγκοσλαβία, βομβαρδίζονται και διαλύονται σε νέα «κράτη» στα οποία μάχονται διαφορετικές εθνότητες, ενώ οι Αμερικανοί εγκαθιστούν μια τεράστια πολεμική βάση στο Κόσοβο, όπου κυριαρχεί η φτώχεια και συνεχίζεται ο εμφύλιος.

Και στα καθ’ ημάς: Η Πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας, η ΠΓΔΜ, αυτοπροσδιορίζεται ως συνέχεια της αρχαίας Μακεδονίας. Θεωρεί ομοεθνή τον Μέγα Αλέξανδρο και του στήνει ανδριάντα. Ονομάζει δρόμους, πλατείες και αεροδρόμια με ελληνικά ονόματα.

Πρώτο ερώτημα: Τι γλώσσα μιλούσαν στο βασίλειο της Αρχαίας Μακεδονίας; Και ο Αριστοτέλης, δάσκαλος του Μεγάλου Αλεξάνδρου, συνομιλούσε με τον μαθητή σε κάποια σλαβική γλώσσα; Τα προηγούμενα είναι και φαίνονται γελοία. Αλλά αποτελούν στοιχεία της κρατικής προπαγάνδας και του λαϊκού φαντασιακού.

Το βασίλειο της Μακεδονίας εκτεινόταν σε πολύ ευρύτερη περιοχή απ’ ό,τι η σημερινή ελληνική Μακεδονία. Οι Μακεδόνες ήταν Ελληνες και μιλούσαν ελληνικά. Οι νοτιότεροι Ελληνες τους θεωρούσαν βαρβάρους, χωρίς να αμφισβητούν το γεγονός ότι ήταν και αυτοί Ελληνες.

Πού βρέθηκαν λοιπόν οι Σλάβοι, κάτοικοι της σημερινής ΠΓΔΜ, η οποία αποτελεί τμήμα της Ιστορικής Μακεδονίας; Οι Σλάβοι άρχισαν να εποικίζουν μακεδονικά εδάφη κατά τον έκτο, έβδομο και όγδοο αιώνα. Προχωρώντας προς Νότο, έφτασαν μέχρι την Πελοπόννησο, εκχριστιανίστηκαν, αφομοιώθηκαν γλωσσικά, άφησαν όμως τα σημάδια τους σε Ηπειρο, Δυτική Ελλάδα και Πελοπόννησο: Ζαγοροχώρια, Ζαγορά (πίσω από το βουνό), Στάρα Ζαγορά (παλιά αγορά) κ.λπ. κ.λπ.

Η γεωγραφικά ενιαία Μακεδονία ήταν μωσαϊκό από λαούς Ελληνες, Σλάβους, Αλβανούς, Σαρακατσαναίους, Βλάχους, Εβραίους κ.λπ. Η ενιαία Μακεδονία διαιρέθηκε το 1912-1913 σε τρία μέρη: Το μεγαλύτερο αποτέλεσε τη σημερινή ελληνική Μακεδονία, ένα άλλο τμήμα αποτέλεσε τη γιουγκοσλαβική και το μικρότερο ενσωματώθηκε στη Βουλγαρία.

Στη «μακεδονική σαλάτα» συγκροτήθηκαν έθνη-κράτη και άρχισαν εθνικοί ανταγωνισμοί. Οι ελληνικές κυβερνήσεις δεν αντέδρασαν για το όνομα «Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας», επειδή δεν επρόκειτο για ανεξάρτητο «μακεδονικό κράτος». Αλλά τι είδους μόρφωμα ήταν η ΠΓΔΜ; Τι είδους εθνότητα συγκροτούσε ο πληθυσμός της;

Τι γλώσσα μιλούσαν; Είχαν δική τους γλώσσα; Η πλειοψηφία των κατοίκων ήταν Σλάβοι. Υπήρχε και μια ισχυρή μειοψηφία Αλβανών. Και ως προς τη γλώσσα, κατά τους ειδικούς, αλλά και κατά τον γνώστη Ευάγγελο Αβέρωφ, «στα Σκόπια ομιλείται η μακεδονική γλώσσα, η οποία έχει και γραμματική και συντακτικό». Η Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας είχε συνεπώς συγκροτημένη γλώσσα. Οχι όμως τη μακεδονική, αλλά μια γλώσσα που ανήκε στην οικογένεια των σλαβικών γλωσσών.

Πρώτα κατάτμηση της ιστορικής-ενιαίας Μακεδονίας. Ακολούθησε η διάλυση της πολυεθνικής Γιουγκοσλαβίας, με τους βομβαρδισμούς και με τα χημικά, και η δημιουργία ανεξάρτητων κρατών. Αλλά τα νέα κράτη πρέπει να συγκροτήσουν μια «μυθολογία» για την καταγωγή τους, για τη γεωγραφία τους, για την πολιτισμική τους παράδοση, για τα πολεμικά κλέη τους. Η ΠΓΔΜ συγκρότησε και αυτή τη «μυθολογία» της, θεμέλιο του εθνικισμού και του «αλυτρωτισμού» της. Αλλά οι βασικές θέσεις της «μυθολογίας» της δεν έχουν σχέση με την ιστορική αλήθεια.

Και οι Ελληνες; Φανατισμός των λαϊκών στρωμάτων από την κρατική και την προπαγάνδα των ΜΜΕ. Αλλά μόνον αυτό; Διαπρεπείς προσωπικότητες από τον χώρο του πολιτισμού (Ελύτης, Μερκούρη, Τσάτσος, Γεωργάκης, Μάνεσης, Αρβελέρ) δημοσίευσαν το 1992 ανοιχτή επιστολή προς την ΕΟΚ, όπου δήλωναν: «Η ψυχή μας είναι το όνομά μας». Δηλώσεις, προπαγάνδα, συλλαλητήρια, ένας νέος εθνικισμός, μίγμα πατριωτισμού και ενός κυρίαρχου ρεύματος δεξιού και ακροδεξιού φανατισμού.

Μέχρι και ο γιος του αρχιβασανιστή της Μακρονήσου, Σκαλούμπακα, τόλμησε να ταυτίσει την ακροδεξιά, ρατσιστική προπαγάνδα με την ατυχή αλλά πατριωτική ομιλία του Μίκη Θεοδωράκη. Συλλαλητήριο στην Αθήνα. Συλλαλητήρια στη Θεσσαλονίκη και συνθήματα όπως: Η Μακεδονία είναι Ελλάδα. Η Ελλάδα είναι Μακεδονία. Επίσης: Ελλάδα σημαίνει ορθοδοξία. Κατά την προπαγάνδα, η ύπαρξη της ΠΓΔΜ σημαίνει εθνική καταστροφή, εθνική ταπείνωση κ.λπ.

Φωνή βοώντος εν τη ερήμω. Σαράντα χώρες, μεταξύ των οποίων και η Ελλάδα, αναγνώρισαν την ύπαρξη γλώσσας της ΠΓΔΜ. Εν τω μεταξύ περίπου εκατό χώρες αναγνώρισαν την ΠΓΔΜ ως Μακεδονία χωρίς άλλο προσδιορισμό. Και ο χορός καλά κρατεί!

Και τώρα τι; Σλάβοι είχαν εποικίσει μέρος της εσωτερικής Μακεδονίας. Εχουν το δικαίωμα να ζήσουν στη νέα πατρίδα τους. Να οργανώσουν τη ζωή τους και να αναπτύξουν τον δικό τους πολιτισμό. Και το όνομα, το οποίο έχει καταστεί αίτιο ατέλειωτων διχογνωμιών; Προτάσεις: Βόρεια Μακεδονία, Σλαβική Μακεδονία (και οι συμπατριώτες Αλβανοί;), Γιουγκοσλαβική Μακεδονία του Βορρά, Μακεδονία του Βαρδάρη, Δημοκρατία της Μακεδονίας.

Κυρίαρχη είναι η άποψη του ονόματος με γεωγραφικό προσδιορισμό. Κάποτε θα λυθεί το πρόβλημα. Αλλά δεν είναι μόνο αυτό. Δεύτερο πρόβλημα: η αλλαγή του Συντάγματος, ώστε να μην τροφοδοτεί τον αλυτρωτισμό. Ομως μέχρι την ώρα που γράφονται αυτές οι γραμμές (7 Μαρτίου) ο πρωθυπουργός γειτονικής χώρας αρνείται την αλλαγή του Συντάγματος.

Είναι αυτονόητο ότι η οποιαδήποτε συμφωνία δεν πρέπει να είναι ετεροβαρής. (Στην περίφημη αγορά, γίνεται ανταλλαγή ισοδυνάμων.) Υπόθεση πρώτη: Αλλάζουν ονόματα δρόμοι, πλατείες, απομακρύνονται αγάλματα, σταματάει η προπαγάνδα. Αλλά σ’ αυτή την περίπτωση, η Ελλάδα παραιτείται από το βέτο. Η γειτονική χώρα γίνεται μέλος της Ε.Ε. και του ΝΑΤΟ.

Ανταλλαγή ισοδυνάμων; Είχαμε απολαύσει τα «κέρδη» από την Ε.Ε., τώρα θα έχουμε και την «προστασία» του ΝΑΤΟ από τον Βορρά. Υπόθεση δεύτερη: Τα προηγούμενα, συν την αλλαγή του Συντάγματος. Η γειτονική Δημοκρατία δεν χάνει τίποτα ουσιαστικό, μπαίνει στην Ε.Ε. και στο ΝΑΤΟ, και εμείς συμβάλλουμε στην επέκταση των δύο φιλάνθρωπων οργανισμών στη γειτονιά μας. Επιπλέον, προσφέρουμε επιχειρήματα στους εθνικιστές μας, στους υπερπατριώτες και στους χουντικούς.

Αλλά το πρόβλημα δεν είναι μόνο πρόβλημα Ελλάδας-ΠΓΔΜ. Οι Αμερικανοί είναι αμέτοχοι; Ας θυμίσουμε τα έργα τους: Αφγανιστάν, Λιβύη, Συρία, Μέση Ανατολή, διάλυση της Γιουγκοσλαβίας κ.λπ. Στρατηγική που αποβλέπει στην παγκόσμια κυριαρχία των ΗΠΑ. Δίπλα στο Κόσοβο δεν θα ήταν επιθυμητό να υπάρξει και δεύτερο εξαρτημένο κράτος και δεύτερη αμερικανική βάση;

Αδιέξοδο; Ας θυμηθούμε τον Ρήγα: Πολιτική αμοιβαίου σεβασμού των λαών της Βαλκανικής. Συνεργασία ισότιμη και αμοιβαία επωφελής. Στην πορεία του χρόνου, προσπάθεια για προοδευτικές κυβερνήσεις. Σήμερα δεν υπάρχουν προϋποθέσεις για ισότιμη συνεργασία των λαών της Βαλκανικής. Πολύ περισσότερο για τη δημιουργία της Ενωσης των Σοσιαλιστικών Δημοκρατιών της Χερσονήσου.

Αλλά η Ιστορία δεν έχει τελειώσει. Ας αρχίσουμε από το ελάχιστο, αγωνιζόμενοι ταυτόχρονα για μια Βαλκανική ειρήνης, δημοκρατίας και σοσιαλισμού.

Και μια προσωπική εμπειρία. Το 1948 βρέθηκα κρατούμενος στη Γυάρο, στο διαμέρισμα των ανηλίκων. Στη Γυάρο υπήρχαν πολλοί Σλαβομακεδόνες: ενήλικοι και ανήλικοι. Οι ίδιοι ονόμαζαν τους εαυτούς τους Μακεδόνες.

Μακεδόνες ονομάζονταν και σύμφωνα με την καθοδήγηση. Δεν χώνευα αυτή τη διαστρέβλωση της Ιστορίας. Υποστήριζα συνεπώς ότι οι αγαθοί, πράοι και ευγενείς συγκρατούμενοί μας, οι σύντροφοί μας ήταν Σλαβομακεδόνες. Συνέπειες της παραφωνίας; Τώρα μιλάμε για σήμερα και για το μέλλον.

*Το άρθρο αυτό περιλαμβάνεται στο τεύχος 124 του περιοδικού «Ουτοπία», που θα κυκλοφορήσει τον Απρίλιο. Δημοσιεύθηκε στην Εφημερίδα των Συντακτών

Grexit… τώρα!

Ακολουθώντας τη (λανθασμένη…) πεπατημένη των προκατόχων του ο υφυπουργός αθλητισμού Γιώργος Βασιλειάδης προχώρησε στην διακοπή του ποδοσφαιρικού πρωταθλήματος, μετά τα θλιβερά επεισόδια στο γήπεδο της Τούμπας, όπου ο Ιβάν Σαββίδης επιτέθηκε στον διαιτητή του ΠΑΟΚ – ΑΕΚ Κομίνη με το περίστροφο σε κοινή θέα. Και όμως μόλις πριν από έναν χρόνο ο προκάτοχός του, Σταύρος Κοντονής, είχε διακόψει δυο φορές το πρωτάθλημα, ενώ παλαιότερα και ο υφυπουργός αθλητισμού της κυβέρνησης ΝΔ-ΠΑΣΟΚ κ. Ανδριανός είχε διακόψει και αυτός δυο φορές τα ποδοσφαιρικά πρωταθλήματα. Αποτέλεσμα; Μηδέν. Οι «διακοπές» δεν εμπόδισαν ούτε παλαιότερα τους χουλιγκάνους να κάνουν «τα δικά τους» σε διάφορα γήπεδα, ούτε βέβαια «παράγοντες-επενδυτές» να εισβάλουν στους αγωνιστικούς χώρους.

Αποτυχημένη συνταγή

Το ελληνικό επαγγελματικό ποδόσφαιρο είναι βαριά «άρρωστο», δεν μιλάμε για «κρυολόγημα». Τόσο βαριά που συχνά πυκνά αυτή αρρώστια μεταδίδεται, μέσω «παραγόντων-επενδυτών» και οπαδικών στρατών, σ’ άλλα αθλήματα όπως το μπάσκετ, το βόλεϊ ακόμα και το χάντμπολ.
Διαφωνώ με τη διακοπή του πρωταθλήματος γιατί είναι μια αποτυχημένη συνταγή. Πέρυσι το πρωτάθλημα «σταμάτησε» δυο φορές αλλά στον τελικό του κυπέλλου στο Βόλο, ΠΑΟΚ-ΑΕΚ, οι χουλιγκάνοι μαχαιρώθηκαν στις πεζογέφυρες. Λοιπόν αρχικά περίμενα την εφαρμογή των νόμων, του Κανονισμού Αγώνων Ποδοσφαίρου. Τίποτα λιγότερο, τίποτα περισσότερο. Θα ήταν σαφέστατο μήνυμα προς όλες τις κατευθύνσεις. Θα ήθελα άμεσο εντοπισμό των υπεύθυνων για τα επεισόδια (κάτι που είδαμε όλοι μέσα από την τηλεοπτική κάμερα), απόδοση ευθυνών όμως και στην αστυνομία για πλημμελή έλεγχο (δεν είναι δυνατόν να μπαίνει ένοπλος ο ιδιοκτήτης της ΠΑΕ μέσα στον αγωνιστικό χώρο συνοδεία «φουσκωτών») και τιμωρία φυσικά στην ΠΑΕ με «κλείσιμο» της έδρας για να «πονέσει» χρηματικά. Δυστυχώς, επαναλαμβάνω, ο Γιώργος Βασιλειάδης ακολούθησε την πεπατημένη και προχώρησε στη διακοπή του πρωταθλήματος και φοβάμαι ότι αυτό έγινε γιατί η κυβέρνηση δεν έχει εναλλακτικό σχέδιο αντιμετώπισης των φαινομένων βίας και διαφθοράς στο ποδόσφαιρο. Είναι εύκολο όταν είσαι αντιπολίτευση να καταγγέλλεις (κάτι που έτρεξε να κάνει και η ΝΔ) όμως όταν έχεις εσύ την ευθύνη διακυβέρνησης πρέπει να έχεις σχέδιο και προτάσεις για άμεση εφαρμογή. Και σχέδιο, δυστυχώς, δεν βλέπω…

Επιχειρηματική ασπίδα

Το κομβικό πρόβλημα του ελληνικού επαγγελματικού ποδοσφαίρου είναι οι «παράγοντες» του. Ο κ. Σαββίδης που την περασμένη Κυριακή έμπαινε «ως ταύρος σε υαλοπωλείο» στη Τούμπα πριν από μερικά χρόνια δήλωνε: «Δεν μπορώ να καταλάβω πώς είναι δυνατόν, έχοντας την ευθύνη για το πιο δημοφιλές άθλημα στη χώρα και σ’ όλο τον κόσμο, να αφήνεις το ποδόσφαιρο, που υποτίθεται ότι αγαπάς, να κατρακυλά όχι μόνο στις συνειδήσεις των φιλάθλων, αλλά και στην ευρωπαϊκή κατάταξη, να χάνει την υπόληψή του, να γίνεται εθνική ντροπή;» (16/5/ 2016). Ο κ. Μαρινάκης που είχε επιτεθεί στον Τζιμπρίλ Σισέ μιλάει για «πολιτική επίθεση στον Ολυμπιακό» και ο κ. Μελισσανίδης προβάλλεται ως εξυγιαντής. Και όμως όλοι γνωρίζουμε ότι οι περισσότεροι χρησιμοποιούν το ποδόσφαιρο ως επιχειρηματική ασπίδα με τους «ισχυρότερους» (βλέπε ΠΟΚ+ΠΑΟΚ) να έχουν βρει στα ευρωπαϊκά κύπελλα μια (πολύ) καλή πηγή εσόδων. Εκεί βρίσκεται, κατά τη γνώμη μου, η «αχίλλειος πτέρνα» του παραγοντισμού στην Ελλάδα. Το μόνο που θα τους «πονέσει» είναι το Grexit! Τρία (ή και περισσότερα) χρόνια εκτός Ευρωπαϊκών διοργανώσεων. Έξωση από την Ευρώπη σημαίνει ότι το ελληνικό ποδόσφαιρο επιστρέφει στα… βαλκανικά κυβικά του. Στο πραγματικό του μέγεθος δηλαδή. Τέλος οι ομάδες με 10 ξένους στην 11αδα. Τέλος οι «απίθανοι» ξένοι προπονητές. Ευρωπαϊκή «έξωση» σημαίνει ότι «αναγκαστικά» οι ομάδες θα στραφούν στην εγχώρια «παραγωγή». Στην αναζήτηση ταλέντων από τις ομάδες της γειτονιάς, της πόλης, του χωριού. Σημαίνει ότι όσοι αποφασίσουν να ασχοληθούν με το ποδόσφαιρο θα έχουν (σε μεγάλο βαθμό…) μόνο αθλητικό κίνητρο. Το κλείσιμο των ποδοσφαιρικών συνόρων όμως θα βάλει το ελληνικό ποδόσφαιρο στη φυσική του διάσταση. Έστω και «βίαια»…
Ο Αλέξης Τσίπρας υποστηρίζει ότι δεν τον ενδιαφέρει το πολιτικό κόστος, «… αυτή η ιστορία θα τελειώσει και όλοι θα βρεθούν προ των ευθυνών τους», έλεγε στους στενούς του συνεργάτες. Ας τολμήσει λοιπόν να βάλει το «μαχαίρι στο κόκκαλο».

Υ.Γ. Η φωτογραφία με τον Αντελίνο Βιεϊρίνια να αρνείται στον έξαλλο Ιβαν Σαββίδη να αποχωρήσει ο ΠΑΟΚ από το γήπεδο θα πρέπει να αποτελέσει τη βάση για την μεγάλη αλλαγή που χρειάζεται το ελληνικό ποδόσφαιρο.

Πηγη: Η Εποχή

“Δεν υπάρχει ούριος άνεμος για όποιον δεν ξέρει πού πηγαίνει”

Του Μπάμπη Δρακόπουλου

(Από την απολογία του για παραβίαση του Α.Ν. 509, στο 5μελές Εφετείο, Γενάρης 1973)

Θεμελιώδης στρατηγικός σκοπός του ΚΚΕ εσωτ. είναι η ανατροπή της παρούσας δικτατορικής κυβέρνησης και η αποκατάσταση και διασφάλιση της δημοκρατίας. Γιατί χωρίς τη δημοκρατία δεν είναι δυνατόν να συντελεστεί καμιά πραγματική πρόοδος της χώρας. Γι’ αυτό, όλη μας η δραστηριότητα, πολιτική, οργανωτική, ιδεολογική αυτό το σκοπό υπηρετεί.

Όλες οι κατακτήσεις του λαού είναι αποτέλεσμα της πάλης
Όλες οι πολιτισμένες χώρες, μικρές και μεγάλες, αναπτύχθηκαν με την κινητοποίηση του λαϊκού παράγοντα, με την πάλη των αντίθετων κοινωνικών και πολιτικών δυνάμεων, που αποτελεί ισχυρό μοχλό προόδου, που κινεί τον τροχό της ιστορίας. Όλες οι μεγάλες και μικρές δημοκρατικές κατακτήσεις, για τις οποίες υπερηφανεύονται οι δημοκρατικές χώρες και όλες οι κατακτήσεις των εργαζομένων είναι αποτέλεσμα λαϊκών κινητοποιήσεων, οικονομικών, πολιτικών και ιδεολογικών αγώνων. Η ίδια η γέννηση του ελεύθερου νεοελληνικού κράτους και η πορεία του προς τη δημοκρατία είναι αποτέλεσμα σκληρών αγώνων κι άπειρων θυσιών. Είναι αποτέλεσμα πολλών «αταξιών». Η Ελληνική Επανάσταση του ’21 ήταν ένα πλήγμα στην έννοια της ησυχίας και της τάξης που είχε εγκαθιδρύσει η Ιερά Συμμαχία στον ευρωπαϊκό χώρο. Ήταν μια μεγάλη αταξία και ένα χωρίς προηγούμενο χάος. Όμως χάρη σ’ αυτήν την αταξία και σ’ αυτό το χάος υπάρχουμε σήμερα σαν ελεύθερο έθνος.
Η αναζήτηση αυτή της ελευθερίας, σ’ όλες τις διαστάσεις, βρήκε την έκφρασή της στη λογοτεχνία μας. Το δημοτικό μας τραγούδι κι έπειτα όλοι οι μεγάλοι ποιητές του Έθνους την ελευθερία και τη δημοκρατία με την πιο πλατιά και ουσιαστική έννοια δόξασαν στο έργο τους. Ποτέ την τυραννία.

Για τη δημοκρατική αναγέννηση της χώρας
Από την πλευρά μας υποστηρίζουμε πως η πολιτική δημοκρατία πρέπει να διευρυνθεί και να επεκταθεί στον οικονομικό και κοινωνικό τομέα, να συνδυασθεί δηλαδή με την οικονομική και κοινωνική δημοκρατία, με την ανεξαρτησία, με την εξασφάλιση των όρων για μια ολόπλευρη ανάπτυξη της χώρας προς όφελος του λαού. Αυτό είναι το αίτημα των καιρών, το αίτημα σήμερα όλων των εργατικών και πραγματικά σοσιαλιστικών δυνάμεων των καπιταλιστικών χωρών της Ευρώπης.
Πρόκειται, για μια βαθειά μεταβολή, για μια επανάσταση δημοκρατικού - αντιμονοπωλιακού - αντιιμπεριαλιστικού χαρακτήρα με κατεύθυνση το σοσιαλισμό που πιστεύουμε πως θα οδηγήσει στη δημοκρατική αναγέννηση της χώρας και θ’ ανοίξει το δρόμο στο σοσιαλισμό. Προϋποθέτει την άνοδο στην εξουσία των αντιμονοπωλιακών δυνάμεων με τη μορφή μιας πλατιάς συμμαχίας της εργατικής τάξης, που είναι η πρωτοπόρα δύναμη αυτής της αλλαγής, με την εργαζόμενη αγροτιά, τη διανόηση και τα άλλα μεσαία στρώματα, ακόμα και με τμήματα της μη μονοπωλιακής αστικής τάξης, δηλαδή τις άλλες κοινωνικές δυνάμεις που έχουν συμφέρον και ενδιαφέρονται γι’ αυτήν.

Κατοχύρωση, διεύρυνση και βάθεμα της δημοκρατίας
Στη δημοκρατία προς την οποία αποβλέπει το πρόγραμμά μας όχι μόνο δεν θα περιοριστούν, αλλά αντίθετα θα επεκταθούν και θα γίνουν πιο ουσιαστικά τα δημοκρατικά δικαιώματα και οι λαϊκές ελευθερίες. Στην περίοδο της Δημοκρατικής Αναγέννησης θα διατηρηθούν όλες οι δημοκρατικές ελευθερίες και τα ατομικά δικαιώματα που κατάκτησε ο λαός μας μέσα από πολύχρονους αγώνες στη διάρκεια της νεώτερης ιστορίας του. Από την συνοικία, τον Δήμο, την επιχείρηση, το Ίδρυμα, ως την κεντρική εξουσία, σ’ όλους τους τομείς: πολιτικό, οικονομικό, κοινωνικό, πολιτιστικό - και παράλληλα την άσκηση του λαϊκού ελέγχου σ’ όλες τις δημόσιες λειτουργίες. Θα προσπαθήσει, μ’ ένα λόγο, να εξασφαλίσει την έμμεση και άμεση συμμετοχή του λαού στην διεύθυνση της κοινωνίας και του κράτους. Θα αποκλεισθεί κάθε παρέμβαση του κράτους, άμεση είτε έμμεση, στην πνευματική και καλλιτεχνική δημιουργία.
Το κράτος δεν θα έχει επίσημη κρατική φιλοσοφική κοσμοθεωρία. Ακόμη, θα είναι χωρισμένο από τα κόμματα που θα συμμετέχουν στην οικοδόμηση της νέας κοινωνίας.
Γενική τάση θα είναι η μεταβίβαση όλο και περισσότερης εξουσίας προς τα όργανα που βρίσκονται πιο κοντά στο λαό και ελέγχονται πιο άμεσα απ’ αυτόν. Η έννοια της αυτοδιοίκησης, όχι μόνο στο γεωγραφικό επίπεδο, αλλά και στο επίπεδο των οικονομικών μονάδων που έχουν περάσει στο δημόσιο τομέα και των συνεταιριστικών, στο πλαίσιο των γενικών κατευθύνσεων που με την έγκριση του λαού χαράζει η κεντρική δημοκρατική εξουσία, μετατρέπεται σε μια γενικότερη καθοδηγητική αρχή στην ανάπτυξη της δημοκρατίας, που η επέκταση της εφαρμογής της συμβαδίζει με τις προόδους και τα βήματα προς τα μπρος που σημειώνονται στον τομέα των κοινωνικών σχέσεων.

Στο δρόμο του σοσιαλισμού
Αναμφισβήτητα η μεταβολή που θα σημειωθεί με τη Δημοκρατική Αναγέννηση της χώρας ανοίγει το δρόμο για το σοσιαλιστικό μετασχηματισμό της που είναι για μας η φυσιολογική συνέχεια, η κατάληξη και η προοπτική της. Ο σοσιαλισμός είναι το σύστημα εκείνο στο οποίο κοινωνικοποιούνται τα βασικά μέσα παραγωγής και διανομής, καταργείται η εκμετάλλευση ανθρώπου από άνθρωπο, σε συνδυασμό με την ανάπτυξη της δημοκρατίας σε βάθος και τη σταθερή πορεία για την πνευματική και ηθική απελευθέρωση του ανθρώπου.
Ο σοσιαλισμός στη χώρα μας θα είναι ένας Ελληνικός Σοσιαλισμός, βαθειά ριζωμένος στο εθνικό έδαφος. Ο δρόμος γι’ αυτόν δεν θα χαραχτεί μόνο από το ΚΚΕ (αν και εμείς έχουμε τις απόψεις μας και τις προτάσεις μας γι’ αυτόν), αλλά και από τις άλλες δυνάμεις που προσβλέπουν προς τη σοσιαλιστική αλλαγή, με την πλατειά συμμετοχή των εργαζομένων της χώρας μας. Θα πάρουμε υπόψη μας την πείρα από την ως τώρα οικοδόμηση του σοσιαλισμού, καθώς και των προσπαθειών για ανοίγματα προς το σοσιαλισμό στις διάφορες χώρες, τόσο τη θετική όσο και την αρνητική.
Κάθε βήμα παραπέρα προς την κοινωνικοποίηση των βασικών μέσων παραγωγής, κάθε βήμα προς τη σοσιαλιστική ανάπλαση της κοινωνίας θα συμβαδίζει με τη διεύρυνση και το βάθεμα της πολιτικής και οικονομικής δημοκρατίας. Η οικονομική ανάπτυξη παύει να γίνεται αυτοσκοπός που εξυπηρετεί τα συμφέροντα των λίγων, αλλά μέσο για την ευτυχία του ανθρώπου. Ο Σοσιαλιστικός Ανθρωπισμός, θ’ αρχίσει ως η διαδικασία της απελευθέρωσης του ανθρώπου από τους καταναγκασμούς και τις μεγάλες ιστορικές αλλοτριώσεις, της πνευματικής και ηθικής απολύτρωσης.
Δεν επιδιώκουμε την επιβολή δικτατορίας οποιασδήποτε μορφής. Το καθεστώς στο οποίο αποβλέπει το πρόγραμμά μας είναι ο αντίποδας της δικτατορίας. Είναι ένα γνήσιο δημοκρατικό καθεστώς, όπου η δημοκρατία θα αποκτήσει το αληθινό της νόημα με κατάληξη ένα δημοκρατικό σοσιαλισμό με ανθρώπινο πρόσωπο στη διάρκεια του οποίου το κράτος θα γίνει κράτος όλου του εργαζόμενου λαού, όπου ο ίδιος θα ασκεί την εξουσία.

Η πορεία προς τη δημοκρατική αναγέννηση και οι δυνάμεις της αλλαγής στη χώρα μας
Επιδιώκουμε να πραγματοποιήσουμε τους σκοπούς αυτούς όχι με την ένοπλη βία, αλλά με δημοκρατικές μέθοδες, μέσω της ανάπτυξης των λαϊκών αγώνων για συγκεκριμένους πολιτικούς και κοινωνικούς στόχους στο πλαίσιο των δημοκρατικών θεσμών, μέσω της πλατειάς οργάνωσης του λαού, με την κατάκτηση της πλειοψηφίας του λαού στο πρόγραμμα του κόμματος.
Το πρόβλημα όμως είναι αν υπάρχουν οι δυνατότητες σήμερα μιας τέτοιας δημοκρατικής πορείας στη χώρα μας. Δεν πιστεύαμε ανέκαθεν στη δυνατότητα μιας τέτοιας πορείας, αν και η άνοδος στην εξουσία από το δημοκρατικό δρόμο ήταν πάντα ευκταία και επιθυμητή από τους θεμελιωτές της Μαρξιστικής θεωρίας και απ’ τον Λένιν.
Οι αντιδημοκρατικές και μιλιταριστικές τάσεις του σύγχρονου μονοπωλιακού κράτους διογκώνουν τις λαϊκές αντιδράσεις και το μέτωπο των δυνάμεων που ζητάνε αλλαγή πλάι στην εργατική τάξη. Πλαταίνουν έτσι οι πολιτικές δυνάμεις της σοσιαλιστικής αλλαγής. Οι εξελίξεις αυτές ανοίγουν πρόσθετες δυνατότητες στη διεύρυνση και αποτελεσματικότητα του μετώπου των δυνάμεων που παλεύουν με επικεφαλής την εργατική τάξη για μια ριζική αλλαγή του συστήματος, παρά το ότι παράλληλα ορθώνουν νέες δυσκολίες στο δημοκρατικό δρόμο.
Αυτές οι αλλαγές επέβαλαν επίσης την ανανέωση και τον πλουτισμό της Μαρξιστικής θεωρίας και πρακτικής, την υπερνίκηση του δογματισμού και των γραφειοκρατικών παραμορφώσεων, που ζημίωναν πάρα πολύ το διεθνές εργατικό κίνημα στις σοσιαλιστικές χώρες και τα Κομμουνιστικά Κόμματα από την περίοδο του Στάλιν. Όπως επίσης έκαναν αναγκαία την ενίσχυση της δημοκρατικής διάστασης του σοσιαλισμού που είχε παραμορφωθεί, και την αναζήτηση σε κάθε χώρα από την εργατική τάξη και το κόμμα της του δικού της εθνικού δρόμου για το σοσιαλισμό.

Οι κοινωνικές δυνάμεις της αλλαγής
Κύριες κοινωνικές δυνάμεις μιας τέτοιας αναγεννητικής προσπάθειας στη χώρα μας θεωρούμε ότι είναι η εργατική τάξη, με την ευρύτερη έννοια που της δίνουμε σήμερα, οι αγρότες, η διανόηση (σπουδαστές - διανοούμενοι), οι βιοτέχνες και επαγγελματίες, σε συνεργασία με το μικρό και μεσαίο κεφάλαιο, δηλαδή όλα τα μη μονοπωλιακά στρώματα, η καταπληκτική πλειοψηφία του πληθυσμού της χώρας. Αναμφισβήτητα, η συμμαχία των εργαζομένων της πόλης και του χωριού με τους εργαζόμενους του πνεύματος θα αποτελούσε το θεμέλιο αυτής της μεγάλης εθνικής συμμαχίας. Η συμμαχία αυτή με τη μορφή της συνεργασίας των πολιτικών δυνάμεων που εκφράζουν τα συμφέροντα και τη θέληση των στρωμάτων αυτών, θα μπορούσε, αν ανέβαινε στην εξουσία, να αλλάξει την όψη της χώρας και τη ζωή του λαού μας, εφαρμόζοντας ένα τολμηρό πρόγραμμα μιας δημοκρατικής αντιμονοπωλιακής ανάπτυξης.
Αλλά και μέχρι να κερδίσει τη λαϊκή πλειοψηφία, η πολιτική αυτή συνεργασία των αντιμονοπωλιακών δυνάμεων θα μπορούσε να αποσπάσει δημοκρατικές μεταρρυθμίσεις, να γίνει ένας ισχυρός μοχλός προόδου προς τα μπρος, αλλά και να αποτελέσει ένα ισχυρό φραγμό στις δυνάμεις της οπισθοδρόμησης που θα επιδιώκουν να οδηγήσουν τη χώρα σ’ ένα αντιδημοκρατικό δρόμο.
Η πορεία αυτή δεν αποτελεί ουτοπική κατεύθυνση. Από την πλευρά μας επιθυμούμε το δρόμο και το πρόγραμμα για τη δημοκρατική ανανέωση της χώρας να τον χαράξουμε και να τον επεξεργαστούμε μαζί μ’ όλες τις δυνάμεις που έχουν έναν παραπλήσιο προσανατολισμό. Για μας είναι σημείο των καιρών και ελπιδοφόρο μήνυμα για το μέλλον το γεγονός ότι κι άλλες δυνάμεις, εκτός της Μαρξιστικής Αριστεράς, ενδιαφέρονται σήμερα για ένα πρόγραμμα πολιτικών και κοινωνικών μεταρρυθμίσεων με σοσιαλιστική προοπτική.
Οι πιο στέρεες προϋποθέσεις γι’ αυτή τη συνεργασία δημιουργούνται σήμερα με τη σφυρηλάτηση αγωνιστικών δεσμών στη διάρκεια της Αντίστασης. Δημιουργούνται βάσιμες ελπίδες ότι αυτή τη φορά θα βγει αληθινή η μεγαλόπρεπη ευχή και προτροπή που εξέφρασε κάποτε ο Κωστής Παλαμάς για τον τόπο μας σε μια άλλη περίοδο εθνικής ανάτασης, γεμάτης ελπίδες και προσδοκίες: “Να γίνουν αδέλφια τα όνειρα και τα έργα”.
Αποβλέπουμε, πράγματι, σε ένα βαθύ μετασχηματισμό του σημερινού κοινωνικού καθεστώτος και την αντικατάστασή του από ένα δημοκρατικότερο, ορθολογικότερο, δικαιότερο και ανθρωπινότερο καθεστώς, σε μια επανάσταση με την έννοια μιας ποιοτικής αλλαγής του σημερινού στάτους κβο, αλλά επιδιώκουμε η αλλαγή αυτή να γίνει σύμφωνα με τη θέληση του λαού με δημοκρατικά μέσα. Βεβαίως, η επικράτηση αυτού του δημοκρατικού δρόμου προς τις αλλαγές που έχει ανάγκη η χώρα προϋποθέτε σεβασμό απ’ όλους της αρχής της λαϊκής κυριαρχίας. Γιατί στην περίπτωση που μια πολιτική ή στρατιωτική ομάδα θα επιχειρούσε να επιβάλλει τη θέλησή της στην πλειοψηφία του λαού με τη βία, όπως γίνεται σήμερα, τότε η αντίσταση στη βία, και αν χρειαστεί η προσφυγή στη βία, αποτελεί αναφαίρετο δικαίωμα του λαού, κατακυρωμένο στη διεθνή συνείδηση και ακόμα ιερή υποχρέωση για κάθε λαό που θέλει να ζήσει και να δημιουργήσει, που για να εκπληρωθεί προϋποθέτει ανάλογη οργάνωση και προετοιμασία των εργατικών και δημοκρατικών δυνάμεων της χώρας. Εμείς, πάντως, μένουμε σταθερά προσηλωμένοι στην επιδίωξη μιας δημοκρατικής πορείας για την επίτευξη των αλλαγών που έχει ανάγκη η χώρα.

Η θέση μας απέναντι στις σοσιαλιστικές χώρες
Η Επανάσταση του Οκτώβρη αποτέλεσε ένα άλμα της ανθρωπότητας προς τα μπρος, το πιο μεγάλο στην Ιστορία της. Ωστόσο, οι δυσμενείς συνθήκες είχαν σαν αποτέλεσμα να παρουσιαστούν σοβαρές δυσκολίες και αντιφάσεις στην ανάπτυξη αυτών των χωρών και δημιούργησαν ευνοϊκό έδαφος για την εμφάνιση και ανάπτυξη αντιδημοκρατικών μεθόδων τόσο στη λειτουργία του κόμματος όσο και στην άσκηση της κρατικής εξουσίας. Πέρα από τα μέτρα που ήταν αναγκαία για την εξουδετέρωση της αντίδρασης και των αντεπαναστατικών στοιχείων, σημειώθηκαν σοβαρές παρεκκλίσεις από τον Μαρξισμό και γραφειοκρατικές παραμορφώσεις από την περίοδο του Στάλιν που δεν δικαιολογούνταν από τις αντικειμενικές εξελίξεις και συνθήκες.
Σήμερα μπαίνουμε σε μια νέα φάση όπου ο σοσιαλισμός, οικοδομούμενος σε κάθε χώρα με βάση τις δικές της ανάγκες και ιδιομορφίες, θα δείξει όλες τις δυνατότητες που κρύβει για να αναπτύξει ταυτοχρόνως τις σύγχρονες παραγωγικές δυνάμεις, το βιοτικό επίπεδο του λαού και τον ηθικοπνευματικό πολιτισμό της χώρας σε νέα ύψη και ταυτόχρονα να προβάλει σ’ όλο της το βάθος τη δημοκρατική του διάσταση και το ανθρώπινο πρόσωπό του. Υλοποίηση μιας τέτοιας κατεύθυνσης στάθηκε ο δρόμος που χάραζε το Κ.Κ. Τσεχοσλοβακίας μ’ επικεφαλής τον Ντούμπτσεκ.

Εξωτερικές οικονομικές σχέσεις
Η οικονομική θέση της Ελλάδας είναι σήμερα σε πρώτη γραμμή στην Ευρώπη και στα Βαλκάνια. Η σύνδεσή της με την ΕΟΚ 10 χρόνια ύστερα από τη συμφωνία σύνδεσης του 1962 προς την οποία αντιταχτήκαμε είναι σήμερα μία πραγματικότητα, ανεξάρτητα από το γεγονός ότι σήμερα η ΕΟΚ είναι όργανο των Ευρωπαϊκών μονοπωλίων και ότι με τη συμφωνία αυτή δεν εξασφαλίστηκαν τα συμφέροντα της χώρας μας. Η τυχόν ανατροπή της σήμερα θα ζημίωνε τα συμφέροντα της χώρας.
Το ΚΚΕ εσωτ. αντιλαμβάνεται τις διαδικασίες προς ευρύτερες ενότητες και ολοκληρώσεις σαν στοιχείο που πρέπει να οδηγεί όχι στην οργάνωση κλειστών και ανταγωνιστικών περιοχών που κυριαρχούνται από τα μονοπώλια και τις μεγαλύτερες ιμπεριαλιστικές δυνάμεις, αλλά στην όλο και μεγαλύτερη ενότητα και συνεργασία ανάμεσα σε ισότιμα και ανεξάρτητα έθνη προς όφελος των εργαζομένων, προς όφελος των λαών. Αποβλέπει σε μια ενωμένη σοσιαλιστική Ευρώπη.
Είμαστε οπαδοί της αρχής της ειρηνικής συνύπαρξης κρατών με διαφορετικά κοινωνικά συστήματα. Αλλά είμαστε αντίθετοι στην ερμηνεία αυτής της αρχής προς την κατεύθυνση τις αποκρυστάλλωσης του στάτους κβο. Είμαστε αντίθετοι στην ιδέα των ζωνών επιρροής. Σαν έθνος ανήκουμε στον εαυτό μας, και εμείς μόνο καθορίζουμε την τύχη μας.

Παιδεία και πολιτισμός
Αξιόλογη είναι η συμβολή του κόμματός μας και γενικότερα της Μαρξιστικής Αριστεράς και των αριστερών πνευματικών ανθρώπων στην πνευματική και πολιτιστική ανάπτυξη του τόπου μας. Όλοι αυτοί, ο καθένας με τον τρόπο του, εμπνεύστηκαν από τη Μαρξιστική - Λενινιστική θεωρία και από τους μεγάλους κοινωνικούς, πολιτικούς και εθνικούς αγώνες, από το αριστερό λαϊκό κίνημα, που κύριος φορέας τους και οργανωτής τους στάθηκε το Κόμμα μας. Χωρίς την προσφορά των αριστερών πνευματικών ανθρώπων η φιλοσοφία, η παιδεία, η τέχνη θα ήταν στον τόπο μας πολύ φτωχότερες.

Οι βαθύτερες αιτίες της διάσπασης
Η κατάλυση της δημοκρατίας από τα πραξικόπημα της 21ης Απριλίου και η ανεπάρκεια που έδειξε το Κόμμα μας στην αντιμετώπισή του και στην ορθή αντιμετώπιση των νέων προβλημάτων που ορθώνονταν στον ελληνικό χώρο αποτέλεσαν έναν καταλύτη που επιτάχυνε την εσωτερική του κρίση. Η βαθύτερο αιτία της διάσπασης, που έγινε το 1968 μέσα στο ΚΚΕ και σε όλο το χώρο της ελληνικής Μαρξιστικής Αριστεράς, βρίσκεται στο γεγονός ότι το κόμμα αυτό με την τότε πολιτική του κατεύθυνση, το θεωρητικό του οπλισμό, τις οργανωτικές του δομές και τη μεθοδολογία του δεν ήταν σε θέση να ανταποκριθεί στα νέα μεγάλα καθήκοντα και τις τεράστιες απαιτήσεις.
Η αντικειμενική αυτή τάση προσδιόρισε την ιστορική απαίτηση να ανανεωθεί σε βάθος το κόμμα της εργατικής τάξης και όλη η Μαρξιστική Αριστερά στη χώρα μας για να γίνει ικανό να ανταποκριθεί στα νέα του ιστορικά καθήκοντα. Έκφραση της ιστορικής αυτής απαίτησης να υπάρξει ένα ανανεωτικό κίνημα μέσα στο χώρο της Αριστεράς είναι το έργο που έχει αναλάβει το ΚΚΕ εσωτ. μαζί με τις άλλες ανανεωτικές δυνάμεις της Αριστεράς για τη δημιουργία μιας νέας και αποτελεσματικής συλλογικής θέλησης, ενός ζωντανού πολιτικού οργανισμού των εργαζομένων. Η προσωνυμία Εσωτερικό που πηγαία και αυθόρμητα μετά τη διάσπαση δόθηκε στο Κόμμα μας από τους κομμουνιστές, τους αριστερούς, τους εργαζόμενους της χώρας μας, αλλά γενικότερα την κοινή γνώμη, είναι ενδεικτική του τι αντιπροσωπεύει και για τα βασικά χαρακτηριστικά του.
Με την ελεύθερη διακίνηση και διαπάλη των ιδεών, κάθετα (από πάνω προς τα κάτω και αντίστροφα) και οριζόντια μέσα στο Κόμμα και με την παραδοχή της πολυμορφίας των απόψεων, όπως επίσης με την αρχή της υποχρεωτικότητας για όλους των δημοκρατικά παρμένων αποφάσεων. Στηρίζεται σε μια σύγχρονη αντίληψη του δημοκρατικού συγκεντρωτισμού που κατά τον Γκράμσι αναζητάει στην ενότητα στη διαφορά και στην ποικιλομορφία και στις αντιθέσεις των απόψεων το κοινό που τις ενώνει. Ο Δημοκρατικός Συγκεντρωτισμός είναι για μας όχι μια στατική αλλά εξελισσόμενη έννοια, που σήμερα απαιτεί να ενισχυθεί η δημοκρατική του διάσταση. Ακόμα, η ενότητα και η λειτουργία του Κόμματός μας στηρίζεται σε μια συνεχή πάλη κατά των γραφειοκρατικών τάσεων και στον ουσιαστικό έλεγχο όχι μόνο από τα πάνω αλλά κι από τα κάτω. Στην ανάδειξη της ηγεσίας από τη βάση του Κόμματος.
Υπερνικήσαμε από καιρό την παλιά αντίληψη για τον καθοδηγητικό ρόλο του Κόμματος σε μια συμμαχία αριστερών και δημοκρατικών δυνάμεων και γενικότερα στις σχέσεις του με τα άλλα συναλλαζόμενα κόμματα και ομάδες. Ο καθοδηγητικός ρόλος του Κόμματος δεν είναι για μας ούτε δοσμένος, ούτε επιβάλλεται. Αποβλέπουμε σε μια πρωτοποριακή συμβολή που είναι μια ευγενική επιδίωξη που απορρέει από τον ιστορικό ρόλο της εργατικής τάξης, στη σοσιαλιστική ανάπλαση της κοινωνίας. Προσπαθούμε όμως να την εκπληρώσουμε μόνο με τις ορθές προτάσεις μας και με τη δράση μας στις πρώτες γραμμές του εργατικού και δημοκρατικού κινήματος.
Το Κόμμα μας, το ΚΚΕ εσωτ. παραμένοντας πάντα κόμμα της εργατικής τάξης και όλων των εργαζομένων δεν ξεχνά τα νέα στρώματα που μπαίνουν σήμερα στο χώρο της εργατικής τάξης, συμπλέκονται με το βιομηχανικό πυρήνα του και τον περιβάλλουν, τα στρώματα της σπουδάζουσας νεολαίας και των διανοουμένων.

Μόνο μια τέτοια δράση μπορεί να αξιοποιήσει τις αντιθέσεις του δικτατορικού καθεστώτος, όλες τις ευνοϊκές εσωτερικές και διεθνείς συνθήκες που υπάρχουν σήμερα και θα διαμορφώνονται κάθε φορά στην πορεία του αγώνα. Μόνο μια τέτοια συνειδητή και σκόπιμη δράση μπορεί να αξιοποιήσει τον ούριο άνεμο της ιστορίας για να οδηγήσει το καράβι της χώρας μας στο ποθητό λιμάνι της δημοκρατίας. Γιατί όπως λέγει και ο Σενέκας: “Δεν υπάρχει ούριος άνεμος για όποιον δεν ξέρει πού πηγαίνει”.

Πηγή: Αναγνώσεις (Κυριακάτικη Αυγή)

Αποχαιρετώντας το 2017 με βιβλία...

Το τέλος της αρχής

Του Μάνου Ματσαγγάνη

Οι προκριματικές εκλογές για την ανάδειξη του επόμενου ηγέτη της κεντροαριστεράς έχουν αναθερμάνει το ενδιαφέρον για όσα συμβαίνουν σε έναν χώρο που μέχρι πρόσφατα φαινόταν να είναι σε κώμα. Ιδίως όσων πολιτών – και είναι πολλοί – απορρίπτουν τη σημερινή κυβέρνηση για τη διαχειριστική μετριότητα και τη διχαστική ρητορική (και πρακτική) της, χωρίς να αναγνωρίζονται στο κόμμα της Νέας Δημοκρατίας (η κυβέρνηση του οποίου, ας μην ξεχνάμε, χρεωκόπησε τη χώρα, επιδιδόμενη σε ένα όργιο σπατάλης που εκτόξευσε το έλλειμμα του προϋπολογισμού από 6,7% του ΑΕΠ το 2007 σε 15,1% το 2009). Ευλόγως λοιπόν η διαφαινόμενη δημιουργία των προϋποθέσεων για την ανασυγκρότηση της κεντροαριστεράς έχει αναπτερώσει τις ελπίδες όσων είχαν υποστηρίξει εγκαίρως την ενότητα και ανανέωση του χώρου (στόχος, θυμίζω, της «Πρωτοβουλίας των ‘58» το μακρινό 2013).

Ο «ενδιάμεσος χώρος» πλήρωσε τα σπασμένα της βαθιάς και παρατεταμένης οικονομικής κρίσης της τελευταίας δεκαετίας. Εν μέρει δικαίως. Το ΠΑΣΟΚ – ιδίως της προ Σημίτη εποχής – συνέβαλε καθοριστικά στην εδραίωση της πεποίθησης ότι για να γίνει πλουσιότερος ένας λαός αρκεί να εκλέξει μια αρκούντως κιμπάρικη κυβέρνηση. Ανεξαρτήτως του εάν η οικονομία της λειτουργεί, εάν οι επιχειρήσεις της παράγουν αγαθά και υπηρεσίες καλής ποιότητας σε συμφέρουσες τιμές, ώστε να θέλουν αρκετοί καταναλωτές (από την Ελλάδα και κυρίως το εξωτερικό) να τα αγοράσουν. Και ανεξαρτήτως του εάν τα σχολεία λειτουργούν, ή εάν τα πανεπιστήμια μορφώνουν ανθρώπους ικανούς να σταθούν στην σύγχρονη εποχή. Πρόκειται για ένα είδος μαζικής παράκρουσης, η οποία δύσκολα θα μπορούσε να επικρατήσει σε ένα έθνος λιγότερο πεισμένο για τη φυλετική ανωτερότητά του, πεδίο στο οποίο το ΠΑΣΟΚ του Ανδρέα διακρίθηκε ιδιαιτέρως.

Αλλά φυσικά δεν φταίει μόνο το ΠΑΣΟΚ. Εάν η κυβέρνηση ΓΑΠ μπορεί να κατηγορηθεί για τα αργά ανακλαστικά και τις σπασμωδικές αντιδράσεις της, η ευθύνη για τη χρεωκοπία βαραίνει την κυβέρνηση Καραμανλή. Κάθε άλλο παρά αθώα είναι και η αριστερά, παρότι δεν είχε κυβερνήσει (μέχρι το 2015): σε ολόκληρη τη μεταπολίτευση, κάθε χρόνο καταψήφιζε τελετουργικά τον προϋπολογισμό της κυβέρνησης ως «αντιλαϊκό και αντιαναπτυξιακό», ζητώντας λιγότερους φόρους και περισσότερες δαπάνες (δηλ. ακόμη μεγαλύτερα ελλείμματα). Όσο για την «ευγενή μας τύφλωσι», αυτή απλώνεται σε όλο το πολιτικό φάσμα.

Κάποιοι αναγνώστες ίσως σκέφτονται: «Παλιά είναι αυτά. Τώρα τι κάνουμε.» Να με συμπαθάνε, μα κάνουν λάθος. Η περιθωριοποίηση της κεντροαριστεράς (σε όλες της τις εκδοχές) τα χρόνια της κρίσης βασίστηκε στην αποσιώπηση του τι πραγματικά συνέβη. Μια εναλλακτική πραγματικότητα εδραιώθηκε, όπου την κρίση την έφερε το Μνημόνιο και όχι το αντίθετο, και όπου για τα προβλήματά μας δεν φταίει ούτε ο Καραμανλής (ο οποίος παραμένει «κεφάλαιο για τη χώρα»), ούτε ο Χατζηγάκης με τις παράνομες αγροτικές αποζημιώσεις, ούτε ο Παυλόπουλος με τους αθρόους διορισμούς συμβασιούχων και τις αντισυνταγματικές μονιμοποιήσεις ημετέρων, αλλά ο Παπακωνσταντίνου και ο Γεωργίου. Όλα αυτά θέλουν να τα ξεχάσουμε τόσο οι ίδιοι ενδιαφερόμενοι (η καραμανλική δεξιά), όσο και οι ΣΥΡΙΖΑΝΕΛ (που έριξαν την προηγούμενη κυβέρνηση για να κάνουν Πρόεδρο της Δημοκρατίας τον υπουργό εσωτερικών του Καραμανλή). Κοινός στόχος τους: η κατασυκοφάντηση της κεντροαριστεράς ως εθνικού μειοδότη. Για αυτό πρέπει να τα θυμόμαστε.

«ΟΚ. Και τώρα τι κάνουμε;» Είναι προφανές τι πρέπει να κάνουμε όσοι από εμάς αναγνωριζόμαστε στον ενδιάμεσο χώρο: ό,τι περνά από το χέρι του καθενός ώστε να γίνει η εκλογή του Νοεμβρίου απαρχή για την ανάκαμψή του. Κάτι τέτοιο προϋποθέτει κυρίως δύο πράγματα: υψηλού επιπέδου επιχειρηματολογία εκ μέρους των υποψηφίων, και στη συνέχεια μαζική συμμετοχή στις κάλπες εκ μέρους των πολιτών.

Το πώς θα επιχειρήσουν να ανακόψουν την ανάκαμψη του ενδιάμεσου χώρου οι αντίπαλοί του, φαίνεται ήδη: διαβάλλοντας την κεντροαριστερά ως «δεκανίκι της ΝΔ». Αμφίβολο εάν θα τα καταφέρουν. Όχι μόνο επειδή δεκανίκι του ΣΥΡΙΖΑ είναι οι υπερ-συντηρητικοί ακραίοι εθνικιστές των ΑΝΕΛ (με τον πρόεδρό τους και τον πρωθυπουργό να συνδέονται με φανερή «χημεία»), κόντρα σε ό,τι θα υπαγόρευε η λογική της πολιτικής γεωγραφίας που τώρα επικαλούνται. Αλλά επειδή τα πολιτικά κόμματα έχουν το δικαίωμα να πορεύονται με αυτονομία, προτάσσοντας κάθε φορά τη μια ή την άλλη προτεραιότητα, κρίνοντας εάν προέχει η κανονικότητα της πολιτικής γεωγραφίας ή αντίθετα κάποιος εθνικός στόχος (π.χ. η υπεράσπιση του κράτους δικαίου). Αυτό εξ άλλου δεν έκανε ο ενιαίος Συνασπισμός, με το ΚΚΕ του Χαρίλαου Φλωράκη μέσα, επιλέγοντας το 1989 να οδηγήσει τον Ανδρέα Παπανδρέου στο Ειδικό Δικαστήριο συμμαχώντας με τη ΝΔ του Κωνσταντίνου Μητσοτάκη;

Ο εθνικός στόχος σήμερα είναι η επαναφορά της χώρας στην ομαλότητα: επιστροφή στην Ευρώπη, υπεράσπιση του κράτους δικαίου, αποκατάσταση της σταθερότητας (χωρίς την οποία δεν μπορεί να βγει η οικονομία από την κρίση), απομόνωση των θιασωτών της «ανελεύθερης δημοκρατίας» τύπου Ουγγαρίας ή Βενεζουέλας (κάποιοι εκ των οποίων κατέχουν υψηλά κυβερνητικά πόστα). Με το βλέμμα στο στόχο αυτό θα πολιτευθεί ο ηγέτης της κεντροαριστεράς που θα αναδειχθεί από τις προκριματικές εκλογές του Νοεμβρίου. Γνωρίζοντας ότι η επίτευξή του προϋποθέτει τη στρατηγική ήττα του ΣΥΡΙΖΑ, καθώς και την αποφασιστική απόρριψη της εναλλακτικής πραγματικότητας που τον έφερε στην εξουσία. Το ότι η ήττα του ΣΥΡΙΖΑ είναι επίσης προϋπόθεση για την ανάκαμψη της κεντροαριστεράς θα διευκολύνει τις επιλογές του, αφού ευθυγραμμίζει το στενό συμφέρον της παράταξης με το ευρύτερο συμφέρον του τόπου.

Είδα πρόσφατα την «Δουνκέρκη» του Κρίστοφερ Νόλαν, οπότε ας μου συγχωρέσουν οι αναγνώστες την κάπως βαρύγδουπη κατάληξη. Αλλά σκέφτομαι ότι με λίγη τύχη, στη φάση στην οποία θα βρισκόμαστε μετά τον Νοέμβριο θα ταιριάζουν τα λόγια του Γουίνστον Τσώρτσιλ μετά τη μάχη του Ελ Αλαμέιν. Δεν θα είναι το τέλος της ελληνικής κρίσης. Δεν θα είναι καν η αρχή του τέλους. Αλλά θα είναι, ίσως, το τέλος της αρχής.

Πηγή: Εφημερίδα ΤΑ ΝΕΑ

Ανιστόρητοι και φανατικοί οι αντικομμουνιστές

Σοσιαλισμός ναι, Κατοχή όχι!, αφίσα που κυκλοφόρησε στην Πράγα
μετά την εισβολή των δυνάμεων του Συμφώνου της Βαρσοβίας

Του Σταύρου Κοντονή

Το πρόσφατο συνέδριο στην Εσθονία ανέδειξε τελικά την περιθωριοποίηση εκείνων των δυνάμεων, τόσο στην Ελλάδα, όσο κυρίως στην Ευρωπαϊκή Ενωση, οι οποίες επιθυμούν να ανοίξουν με ρεβανσιστική διάθεση έναν νέο κύκλο αντικομμουνιστικών και αντιμαρξιστικών ιδεολογικών αφηγήσεων. Και αυτό προκύπτει ευθέως, όχι μόνο από τη μειωμένη συμμετοχή υπουργών της Ε.Ε., αλλά κυρίως από τις αντιδράσεις που προκλήθηκαν ακόμη και στο εσωτερικό της φιλοξενούσας χώρας.

Νεοσυντηρητικές, κεντροδεξιές αλλά και ακροδεξιές δυνάμεις επιδιώκουν να ταυτίσουν τον ναζισμό/φασισμό με την κομμουνιστική ιδεολογία και τα χειραφετητικά κινήματα της Αριστεράς σε όλο τον 20ό αιώνα, τον αγώνα των εργαζομένων και των απλών ανθρώπων του λαού για δημοκρατία, κοινωνική αναδιανομή και για έναν σοσιαλισμό ελεύθερο και δημοκρατικό. Προσπαθούν να προκαλέσουν ιστορική απελπισία και αίσθημα ματαιότητας, να ταυτίσουν την πάλη για την πρόοδο της ανθρωπότητας και την κοινωνική δικαιοσύνη κατά του απάνθρωπου καπιταλιστικού συστήματος με τα μοναδικά στην Ιστορία εγκλήματα των ναζί σε βάρος των Εβραίων, των κομμουνιστών, των δημοκρατών, σε βάρος λαών ολόκληρων με γενοκτονικό τρόπο.

Είναι ενδιαφέρον ότι αυτός ο ιστορικός αναθεωρητισμός, ο οποίος δίνει πανευρωπαϊκά ένα σωρό ελαφρυντικά στους δωσίλογους και τους συνεργάτες των ναζί, εκφέρεται ειδικά στην Ελλάδα από τη Νέα Δημοκρατία και άλλα συντηρητικά και νεοφιλελεύθερα κόμματα, όπως και από επιφανή στελέχη της εγχώριας Σοσιαλδημοκρατίας. Σε μια χώρα δηλαδή όπου το αυταρχικό μετεμφυλιακό κράτος της Δεξιάς και η συνέχειά του, η επτάχρονη δικτατορία, δεν στήθηκαν από τους «οπαδούς του κομμουνισμού», αλλά αντίθετα από τους οπαδούς του πιο ξέφρενου ψυχροπολεμικού αντικομμουνισμού, που ακριβώς επικαλούνταν τον νεφελώδη «κομμουνιστικό κίνδυνο» για να οργανώσουν στρατόπεδα συγκέντρωσης για τους αριστερούς και δημοκρατικούς πολίτες, αναμορφωτήρια, συνεχές κυνηγητό στην Αριστερά, ξερονήσια και καθεστώς διαρκών αποκλεισμών και διακρίσεων.

Η Ελλάδα μετά τον πόλεμο γνώρισε έναν αντικομμουνιστικό ανάπηρο κοινοβουλευτισμό και μια στυγνή αντικομμουνιστική δικτατορία. Αυτά τα θυμάται, άραγε, η ηγεσία της Νέας Δημοκρατίας και των άλλων συντηρητικών και νεοφιλελεύθερων κομμάτων; Ή μήπως έχουν γυρίσει σε έναν αντικομμουνισμό, τον οποίο ακόμη και οι πρώην ηγέτες της Ν.Δ. είχαν εξοβελίσει από τον πολιτικό λόγο της συντηρητικής παράταξης μετά το 1974;

Οι σημαιοφόροι ενός όψιμου αντικομμουνισμού δείχνουν υποκριτικά να αγνοούν το γνωστό τοις πάσι, ότι ο χώρος της κομμουνιστικής και ευρύτερης μαρξιστικής Αριστεράς ποτέ, εδώ και δεκαετίες τουλάχιστον, δεν μονοπωλήθηκε από φιλοσταλινικές πολιτικές και ιδεολογικές αντιλήψεις. Αντίθετα, υπήρξαν και υπάρχουν και άλλες παραδόσεις και ρεύματα, όπως το ευρωκομμουνιστικό, το διεθνιστικό κομμουνιστικό, τάσεις αριστερές και ριζοσπαστικές στο παγκόσμιο σοσιαλιστικό ρεύμα.

Το μεγαλύτερο κομμουνιστικό κόμμα στην Ευρώπη, το Ιταλικό Κομμουνιστικό Κόμμα, ήδη από τη δεκαετία του 1950 είχε σταματήσει να είναι σταλινικό και πάντοτε ασκούσε κριτική στα καθεστώτα του «Υπαρκτού Σοσιαλισμού». Το ίδιο συνέβη στην Ελλάδα από το 1968 με τη δημιουργία του ΚΚΕ Εσωτερικού.

Θα πρέπει λοιπόν να γνωρίζουν οι φίλοι μας στην Ανατολική Ευρώπη, και αν το γνωρίζουν καλό είναι να μην το αποσιωπούν, ότι στη Δυτική Ευρώπη τα χρόνια του Ψυχρού Πολέμου τα κόμματα της ανανεωτικής κομμουνιστικής Αριστεράς άσκησαν αταλάντευτη κριτική στο ΚΚΣΕ για τις φρικαλεότητες που γεννούσε το αυταρχικό και αντιδημοκρατικό σύστημα διακυβέρνησης που λειτούργησε στη Σοβιετική Ενωση.

Ηταν τα ΚΚ της Δύσης αυτά που με λαϊκές κινητοποιήσεις και ψηφίσματα διαμαρτύρονταν για τις σοβιετικές επεμβάσεις στην Τσεχοσλοβακία και στο Αφγανιστάν, για τη δικτατορία του Γιαρουζέλσκι, για τη σφαγή στην Τιενανμέν. Οι κομμουνιστές της ανανέωσης και όχι η Δεξιά. Οι κομμουνιστές της ανανέωσης ήταν αυτοί που δεν δίστασαν να έλθουν σε σύγκρουση με τη Μόσχα και να προβάλουν το αίτημα του σοσιαλισμού με ελευθερία, δημοκρατία και ανθρώπινο πρόσωπο, που γεννήθηκε το 1968 στην Πράγα από τον λαό της Τσεχοσλοβακίας και το Κομμουνιστικό Κόμμα. Σήμερα, λοιπόν, πάει πολύ να μας κατηγορεί η Δεξιά για σταλινισμό. Αποτελεί προσβολή της ιστορικής μνήμης του πρόσφατου παρελθόντος αλλά και του παρόντος της ανανεωτικής ριζοσπαστικής Αριστεράς.

Αυτά δεν τα αναφέρω εξισορροπητικά στον σύγχρονο αντικομμουνισμό και στους φορείς του. Ο καθένας έχει τη διαδρομή του, πολύ περισσότερο είναι γνωστές οι διαδρομές των πολιτικών φορέων που υπηρετήσαμε. Τα τονίζω για να δείξω πόσο ανιστόρητες και φθηνές είναι οι αντικομμουνιστικές αιτιάσεις και αφηγήσεις της δεξιάς αντιπολίτευσης, οι οποίες εσχάτως ταυτίζουν ακόμη και το «Κεφάλαιο» του Μαρξ με το «Ο Αγών μου» του Χίτλερ. Αυτές οι ακρότητες αποδεικνύουν ότι οι δυνάμεις αυτές εμφορούνται από έναν ιδεολογικό φανατισμό και μια αδιαλλαξία, που μόνο κακό στη χώρα και στη Δημοκρατία μπορούν να προκαλέσουν.

Για την Ανανεωτική Αριστερά και τον ΣΥΡΙΖΑ ισχύουν πάντα τα λόγια του Νίκου Πουλαντζά: «Ο σοσιαλισμός ή θα είναι δημοκρατικός ή δεν θα υπάρξει». Οπως το ’68, έτσι και σήμερα.

* Ο κ. Σταύρος Κοντονής είναι υπουργός Δικαιοσύνης.
Πηγή: Η Καθημερινή

Η Νεολαία ΕΔΕΚ για το Κυπριακό πρόβλημα

Συνεδριακό εγγραφό με θέμα το Κυπριακό Πρόβλημα που κατατέθηκε προς ψήφιση στο Συνέδριο της Νεολαίας ΕΔΕΚ και υπερψηφίστηκε ομόφωνα ως η επίσημη θέση της απο όλους τους συνέδρους.

Το καλοκαίρι του 2015, πραγματοποιήθηκε ένα ιστορικό γεγονός, το Κ.Σ ΕΔΕΚ αποκήρυξε και επισήμως τη Διζωνική Δικοινοτική Ομοσπονδία. Εγκαινίασε ένα νέο πολιτικό κεφάλαιο για την Κύπρο αλλά και ένα νέο κύκλο διεκδικήσεων , αποτελώντας την νέα, εναλλακτική πρόταση της Αριστεράς για την επίλυση του Κυπριακού. Εμείς, ως η Νεολαία της Αριστεράς, του Ριζοσπαστισμού, της Σοσιαλιστικής ανοικοδόμησης του κόσμου και της κοινωνίας προχωράμε ένα βήμα πάρα πέρα. Αποτινάσουμε τα βαρίδια που μας φόρτωσαν οι εκάστοτε κυβερνώντες, οι πολιτικές Γλαύκου Κληρίδη και Γιώργου Βασιλείου, την κατάπτυστη 23η Μάιου του Δημήτρη Χριστόφια και τις εκτροπές των συνομιλιών μεταξύ του θιασώτη του Σχεδίου ΑΝΑΝ, Νίκου Αναστασιάδη και Μουσταφά Ακιντζί, που έριξαν την Κύπρο στην παγίδα των τουρκικών σχεδίων για πλήρη έλεγχο της Κύπρου.

Εγκαινιάζουμε ένα νέο κύκλο συζητήσεων με το σοσιαλιστικό κίνημα και διεκδικούμε να γίνουμε ο τρίτος δρόμος, η νέα εναλλακτική και ριζοσπαστική πρόταση για την επίλυση του Κυπριακού ζητήματος. Επί δεκαετίες ΔΗΣΥ και ΑΚΕΛ, προσπαθούν να θέσουν τον Κυπριακό λαό επί τετελεσμένων, σχετικά με την επιβολή της ΔΔΟ ως μοναδικής λύσης, για το κυπριακό ζήτημα. Οι πολιτικές του ΑΚΕΛ και του ΔΗΣΥ, ευθυγραμμίζονται πλήρως με την τούρκικη προπαγάνδα όσον αφορά τον τρόπο επίλυσης του Κυπριακού προβλήματος. Είναι δεδομένο ότι η στρατηγική των ιμπεριαλιστικών δυνάμεων ΗΠΑ – ΝΑΤΟ και κάποιων φιλικά προσκειμένων χωρών της Ε.Ε προς την Τουρκία αλλά και της ίδιας της Τουρκίας για το Κυπριακό πρόβλημα συνδέεται με τα σχέδιά τους για την αποσταθεροποίηση της Μέσης Ανατολής , για να πάρουν τον έλεγχο των πλουτοπαραγωγικών πηγών όπως για παράδειγμα τα κοιτάσματα πετρελαίου και φυσικού αερίου – στην Ανατολική Μεσόγειο και τη Μέση Ανατολή, καθώς και να εξυπηρετήσουν στον μέγιστο βαθμό τα συμφέροντα του μεγαλοαστικού κεφαλαίου.

Για χρόνια λοιπόν οι συζητήσεις στο τραπέζι των «διαπραγματεύσεων» που δεν έχουν φέρει κάποιο αποτέλεσμα μέχρι τώρα, παρά μονάχα παραχωρήσεις στην κατοχική δύναμη, είχαν εσφαλμένα ως βάση λύσης τη ΔΔΟ όπου ουσιαστικά στην εφαρμογή της μετασχηματίζεται σε συνομοσπονδία, σε δυο συνιστώντα κράτη, σύμφωνα με τις πρόνοιες της. Ως Αριστερά, μας ανησυχεί το γεγονός ότι η ΔΔΟ, στο πυρήνα της είναι βαθιά ρατσιστική, διχοτομική και αντιδημοκρατική. Είναι αδιανόητο σε μια λύση να μην διασφαλίζονται οι τέσσερις βασικές ελευθερίες των πολιτών, είναι αδιανόητο ο σφετεριστής των προσφυγικών περιουσιών να έχει περισσότερα δικαιώματα από τον νόμιμο κληρονόμο, είναι αδιανόητο τα πολιτικά δικαιώματα των πολιτών, να μην διασφαλίζονται σε ολόκληρη την επικράτεια. Είναι εκ των ων ουκ άνευ το δικαίωμα της λαϊκής κυριαρχίας να εκχωρείται σε ένα ξένο δικαστή για να καθορίζει με τη ψήφο του σημαντικές αποφάσεις λειτουργίας του κράτους. Ακόμη οι αποφάσεις στο ανώτατο νομοθετικό όργανο που είναι η Γερουσία (και η οποία θα συγκροτείται στη βάση εθνοτικής προέλευσης 20 + 20 γερουσιαστές) θα λαμβάνονται με ξεχωριστή πλειοψηφία. Είναι απορίας άξιον σε ποια δημοκρατική χώρα το ανώτατο νομοθετικό σώμα συγκροτείται στη βάση εθνοτικής προέλευσης 50-50. Θα υπάρχει η παγκόσμια πρωτοτυπία μια πρόταση να συγκεντρώνει 75% των ψήφων (30 στους 40 γερουσιαστές) αλλά επειδή στη μια πλευρά θα ψηφίζουν μόνο οι 10 να απορρίπτεται και μια πρόταση που θα συγκεντρώνει το 55% των ψήφων (11+11) να εγκρίνεται. Ωστόσο, από την παραμονή των 50.000 εποίκων επί Χριστόφια σήμερα διπλασιάστηκαν και η παραμονή των εποίκων διευρύνεται πέραν των 115,000. Επίσης έγινε αποδεκτή η παρουσία 10.000 τουρκικών στρατευμάτων για περίοδο μετά τη λύση. Είναι πασιφανές ότι η λύση που προσπαθούν να μας επιβάλουν είναι μια λύση τύπου Απαρτχάιντ που το βραχύχρονο της πιθανής εφαρμογής της θα οδηγήσει μια νέου τύπου Ταϊβάν.

Η Νεολαία ΕΔΕΚ , σπάει τα δεσμά και χαράζει μια νέα στρατηγική διεκδίκησης για το κυπριακό. Το ενιαίο κράτος με κοινοβουλευτική δημοκρατία είναι η μόνη βιώσιμη και λειτουργική λύση για τον λαό αλλά και η μοναδική που εξασφαλίζει τη συνέχιση της Κυπριακής Δημοκρατίας, αφού λειτουργεί και ως αποτρεπτικός παράγοντας για οποιαδήποτε απόσχιση και διάσπαση του κράτους. Με αυτό το είδος λύσης δεν θα διαχωρίζεται ο λαός με βάση την εθνοτική του προέλευση. Είναι μια προοδευτική και ριζοσπαστική προσέγγιση των πραγματικών δεδομένων του κυπριακού ζητήματος απέναντι στον σκοταδισμό και τον αναχρονισμό που προωθεί ο Δικομματισμός . Οι Τ/κ και οι Ε/κ θα απολαμβάνουν ισότιμα δικαιώματα και πλήρως τις τέσσερις βασικές ελευθερίες σε ολόκληρη την κυπριακή επικράτεια. Η Αριστερά, δεν πρέπει να αντιμετωπίζει το λαό ως κοινότητες διαχωρίζοντας τον, σε Τουρκοκυπρίους και Ελληνοκυπρίους αλλά ως ένα ενιαίο κυρίαρχο σύνολο που ορίζει τη μοίρα του, τον Κύπριο πολίτη!

Η Κύπρος έχει ανάγκη μια πολυπολιτισμική κοινωνία και μια δυναμική, διεκδικητική και αδιάσπαστη εργατική τάξη ώστε να μπορέσει να αντιμετωπίσει τις προκλήσεις του αύριο. Για μας είναι ήσσονος σημασίας αν κάποιος είναι Έλληνας, Τούρκος, Μαρωνίτης, Λατίνος ή Αρμένιος, αλλά μείζονος η ανθρώπινη υπόσταση και η ταξική προέλευσή των πολιτών. Είναι αδιανόητο σε μια χώρα όπως η Κύπρος να επιβάλλεται η εκ περιτροπής προεδρία και η στάθμιση της ψήφου με βάση την φυλετική και θρησκευτική προέλευσή του. Από την στιγμή που θα είμαστε ισότιμοι πολίτες ενός κράτους, μιας κοινωνίας, σάρκα από τη σάρκα του ίδιου λαού , δεν χρειαζόμαστε κανένα εδαφικό κα φυλετικό διαχωρισμό. Ο διαχωρισμός του λαού, είναι προς το συμφέρον του Κεφαλαίου διότι θα μπορεί καλύτερα να ελέγχει το εργατικό κίνημα. Μια συνέργια των Τ/κ και Ε/κ συνδικάτων θα αποτελούσε θανάσιμο κίνδυνος για τον τερματισμό της ασυδοσίας του απέναντι στο λαό. Διότι τα «σπασμένα» της παράνομης εισβολής και κατοχής της Τουρκίας θα τα πληρώσει ο κυπριακός λαός, με δυσβάσταχτα χαράτσια, μειώσεις μισθών και συντάξεων και άλλα πολλά αντιλαϊκά μέτρα, αφήνοντας την Τουρκία στο απυρόβλητο χωρίς να καταβάλει οποιεσδήποτε πολεμικές αποζημιώσεις. Διότι ένας διασπασμένος λαός, μια διαλυμένη εργατική τάξη και μια κατακερματισμένη ασταθής Κύπρος, διευκολύνει τα σχέδια του ιερατείου (ΝΑΤΟ – ΗΠΑ) των καπιταλιστικών κέντρων για να πάρουν υπο τον έλεγχο τους τις πλουτοπαραγωγικές πηγές μας.

Είναι επιτακτική ανάγκη σε αυτή την ιστορική καμπή του Κυπριακού προβλήματος να πούμε στον λαό την αλήθεια για τα επαχθή βάρη της ΔΔΟ και να θέσουμε τέρμα στις αυταπάτες, να επαναφέρουμε ξανά την ξεχασμένη από μερικούς πραγματική διάσταση του Κυπριακού. Δηλαδή το Κυπριακό είναι πρόβλημα, εισβολής, κατοχής, εθνοκάθαρσης, βίαιου ξεριζωμού των Ε/κ και Τ/κ και καταπάτησης ανθρωπίνων δικαιωμάτων.

Καίριο ρόλο στην λύση του Κυπριακού, οφείλει να διαδραματίσει επιτέλους η εξωτερική πολιτική του κράτους μας. Αποτελεί ντροπή για μια χώρα κράτος μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, να αδυνατεί τόσο να προβάλει το Κυπριακό πρόβλημα στην πραγματική του διάσταση όσο και να ενδυναμώνει και να χτίζει διμερείς σχέσεις με τα υπόλοιπα Ευρωπαϊκα κράτη και μη. Η ενίσχυση της διεθνούς διπλωματικής μας δύναμης οφείλει να γίνει πρωταρχικός στόχος της εκάστοτε κυβέρνησης, με στόχο να θέσει την Τουρκία στο εδώλιο του κατηγορουμένου και επιτέλους να ασκηθούν πιέσεις εναντίον της. Με την ανακάλυψη υδρογονανθράκων και την προσέλκυση «μεγαθήριων» στο τομέα της ενεργειακής εκμετάλλευσης μας παρουσιάζεται ένα από τα ισχυρότερα διπλωματικά χαρτιά τα τελευταία 43 χρόνια, ιδιαίτερα από την στιγμή που η Ευρωπαϊκή Ένωση παλεύει με νύχια και με δόντια να απεξαρτηθεί από τις Ρωσικές πηγές ενέργειας.

Εμείς συνεχίζουμε να απαιτούμε από τον πρόεδρο της Κυπριακής Δημοκρατίας να καλέσει τον λαό σε δημοψήφισμα και να θέσει καθαρό ερώτημα για την απόρριψη ή την αποδοχή της ΔΔΟ ως βάση συνομιλιών για την επίλυση του Κυπριακού ζητήματος ώστε να πάρει εκ νέου τη λαϊκή νομιμοποίηση για την συνέχιση των συνομιλιών επ’ αυτής της βάσης.

Η εφαρμογή του δόγματος ενιαίο κράτος – ένας λαός θα διασφαλιστεί με ρυθμίσεις του Συντάγματος οι οποίες θα προνοούν τα εξής:
Το υφιστάμενο σύνταγμα της Κυπριακής Δημοκρατίας είναι το μοναδικό σύνταγμα στον κόσμο που δεν υπάρχει καμία αναφορά σε λαό αλλά σε κοινότητες. Εμείς ζητάμε, την μετατροπή του από ένα «δικοινοτικό» σύνταγμα, αφού αναφέρεται σε δύο κοινότητες την Ε/κ και Τ/κ σε ένα σύνταγμα που αναφέρεται σε ολόκληρο τον κυπριακό λαό χωρίς να τον διαιρεί φυλετικά και θρησκευτικά σε κοινότητες.
Αφαίρεση της παραγράφου 3 Άρθρον 2 του Συντάγματος του 60’ που αναφέρεται ότι κάποιος μπορεί να επιλέγει σε ποια κοινότητα επιθυμεί να ανήκει. Αυτό το θεωρούμε διχοτομικό και αντιδημοκρατικό. Στόχος είναι ο πολίτης της Κυπριακής Δημοκρατίας να υπάγεται σ ‘ αυτήν και όχι σε κοινότητες. Η Κυπριακή Δημοκρατία θα πρέπει να καταλύσει οποιαδήποτε φυλετική και θρησκευτική διάκριση. Σε ένα ενιαίο κράτος, πολυπολιτισμικού χαρακτήρα οφείλει να διασφαλίζεται ο σεβασμός κάθε ανθρώπινης οντότητας στο έδαφός του.
Αφαίρεση του δικαιώματος άσκησης βέτο από τον Τ/κ Αντιπρόεδρο , διότι δεν θα χρειάζεται να υπάρχει βέτο αφού η πραγματική δημοκρατία θα πηγάζει από τον λαό. Το πολίτευμα θα μετασχηματιστεί σε προεδρευόμενη δημοκρατία. Ουσιαστικά θα λειτουργεί μέσα στα πλαίσια της κοινοβουλευτικής δημοκρατίας με απλή αναλογική, ούτως ώστε να διασφαλίζεται η εκπροσώπηση όλων των κομμάτων – συμπεριλαμβανομένων και των τ/κ κομμάτων – στο κυπριακό κοινοβούλιο.
Ζωτικής σημασίας είναι η αποχώρηση όλων των ξένων στρατευμάτων και βάσεων από το νησί καθώς και η κατάργηση πάσης φύσεως και προελεύσεως στρατιωτικών εγγυήσεων. Η συνέχεια της Κυπριακής Δημοκρατίας δεν χρειάζεται ούτε τις αγγλικές βάσεις, ούτε τον τούρκικο στρατό, ούτε τον ελληνικό στρατό.

Να σημειωθεί πως οι πιο πάνω ρυθμίσεις θα υπάρξουν μετά από διαβουλεύσεις με την Τουρκία, την Ελλάδα και την Μεγάλη Βρετανία, στα αποκλειστικά πλαίσια συζήτησης της διεθνούς πτυχής του κυπριακού προβλήματος, με μοναδικό στόχο και περιεχόμενο την κατάργηση της Συνθήκης Εγγυήσεων καθώς και την αποχώρηση των τουρκικών κατοχικών στρατευμάτων και της ΕΛΔΥΚ. Αφού επιτευχθεί αυτό, τότε οι πιο πάνω ρυθμίσεις θα κατατεθούν σε ένα ενιαίο (όχι δικοινοτικό) δημοψήφισμα .

Στο μεταβατικό στάδιο από την συμφωνία λύσης μέχρι την ολοκληρωμένη εγκαθίδρυση της, η διεθνής κοινότητα οφείλει να υποβοηθήσει στα μέγιστα την προσπάθεια διατήρησης της ασφάλειας και ενσωμάτωσης των δύο κοινοτήτων έπειτα από τόσα χρόνια διαίρεσης:
Παραμονή συγκεκριμένης ειρηνευτικής δύναμης του Ο.Η.Ε. για προκαθορισμένο χρονικό διάστημα που να διασφαλίζει την ομαλή μετάβαση στο ενιαίο κράτους.
Οικονομική βοήθεια μέσω της Ευρωπαϊκής Ένωσης, που να εγγυάται την οικονομική βιωσιμότητα του νησιού αλλά και τις απαραίτητες χρηματο-οικονομικές δυνατότητες που να ανεβάσουν το βιοτικό επίπεδο του συνόλου του Κυπριακού λαού. Τέλος η Τουρκία πρέπει να πληρώσει πολεμικές αποζημιώσεις στην Κυπριακή Δημοκρατία

Καλούμε κάθε δημοκράτη Τ/κ και Ε/κ να συνασπιστεί μαζί μας σε νέους αγώνες για μια Κύπρο ελεύθερη ενιαία ανεξάρτητη και σοσιαλιστική. Όπου ο λαός της θα είναι κυρίαρχος και αφέντης του τόπου του! Στην πρωτοπορία των αγώνων για απελευθέρωση του τόπου η Αριστερά δείχνει το δρόμο στον λαό! Νικάμε την Σκύλλα και την Χάρυβδη και ανατρέπουμε τα δεδομένα γιατί αυτός ο λαός κουβαλά μέσα του την ιστορική γνώση χιλιάδων χρόνων και θα επιβιώσει!

Τα σκουπίδια, το ιδιωτικό και το δημόσιο

Tου Γιώργου Ρακκά

Η αντιπαράθεση κυβέρνησης-Δήμων-συμβασιούχων για το ζήτημα των μονιμοποιήσεων καθώς και το υγειονομικό αδιέξοδο που δημιούργησαν οι σωροί των σκουπιδιών από την απεργία της ΠΟΕ – ΟΤΑ έθεσε επί τάπητος ξανά το συνολικότερο ζήτημα της διαχείρισης των απορριμμάτων από την σκοπιά της τοπικής αυτοδιοίκησης.

Τα τελευταία χρόνια, το ζήτημα αυτό αντιμετωπίζεται στον δημόσιο διάλογο της χώρας υπό την σκοπιά της αντιπαράθεσης κρατισμού και νεοφιλελευθερισμού: Έτσι, το ζήτημα ανάγεται αποκλειστικά στο δίλημμα «ποιός θέλετε να μαζεύει τα σκουπίδια, ο Δήμος ή οι ιδιώτες», και γίνεται μέρος του ευρύτερου πολιτικού διπολισμού που καθορίζει την εγχώρια πολιτική σκηνή.

Έχουμε τονίσει πολλάκις, ότι αυτός ο διπολισμός είναι εξόχως αντιπαραγωγικός. Συγκεκριμένα ως προς το ζήτημα των απορριμμάτων, η εμπειρία των πρόσφατων δεκαετιών από την τοπική αυτοδιοίκηση έχει αποδείξει πως επί του παρόντος δεν μπορεί να λειτουργήσει διαφανώς, ορθολογικά και αποτελεσματικά κανένας από τους δυο προτεινόμενους τρόπους: Ο κρατικισμός σκοντάφτει πάντοτε στην υπεργραφειοκρατικοποίηση, την αδράνεια, και την εκτόξευση του λειτουργικού κόστους από την ύπαρξη «αντι-οικονομιών» κλίμακας. Ακόμα χειρότερα, μιλάμε για θεσμικούς μηχανισμούς που διαποτίζονται από οργανωτικές λογικές της δεκαετίας του… 1950, οι οποίοι υποστελεχώνονται από ένα προσωπικό που συνήθως είναι άνω των 50 ετών, και διοικούνται από διοικητικούς και πολιτικούς προϊσταμένους ελλιπούς ή ανύπαρκτης συγκρότησης, διαποτισμένους από τις κυρίαρχες κατά την μεταπολίτευση νοοτροπίες κομμάτων καρτέλ, πελατειακών δικτύων και ρεμούλας.

Και σαν να μην έφταναν όλα αυτά, οι συνδικαλιστικοί/συντεχνιακοί παράγοντες που καλούνται να κινητοποιηθούν προς υπεράσπιση του δημόσιου χαρακτήρα θεμελιωδών αγαθών και υπηρεσιών, σχεδόν πάντοτε κινητοποιούνται για τις διεκδικήσεις τους με τρόπο που μεταβιβάζει το κύριο κόστος της κινητοποίησης στην κοινωνία, και όχι στον φορέα της άδικης πολιτικής. Για τα απορρίμματα, επί του προκειμένου, η κυρίαρχη συνδικαλιστική νοοτροπία θέλει τους κινητοποιούμενους να δημιουργούν συνθήκες υγειονομικής ασφυξίας σε μια ολόκληρη πόλη, κρατώντας όμηρους τους κατοίκους της, για να απαντήσουν στις κούφιες υποσχέσεις της κυβέρνησης.

Οι νεοφιλελεύθεροι, δηλαδή, καθώς επικαλούνται αυτές τις τρανταχτές αδυναμίες και τα αδιέξοδα του δημοσίου τομέα ‘κλέβουν εκκλησία’ καθώς είναι ηλίου φαεινότερο ότι ένα ολόκληρο σύστημα θεσμών που σφράγισε την λειτουργία της Τρίτης Ελληνικής Δημοκρατίας, βρίσκεται –μαζί με την τελευταία– σε φάση ψυχορραγήματος. Ωστόσο, ποιός θα μπορούσε να δικαιώσει τις «ιδιωτικοποιήσεις ως πανάκεια»; Με δεδομένες τις θανάσιμες αδυναμίες του υπάρχοντος πολυδαίδαλου νομικού πλαισίου, και καθώς κράτος και δήμοι αδυνατούν στις περισσότερες των περιπτώσεων να επιτελέσουν έστω και τις στοιχειώδεις λειτουργίες επίβλεψης, και ελέγχου των ΣΔΙΤ (συμπράξεις ιδιωτικού-δημοσίου τομέα), αυτό που ονομάζουμε ‘ιδιωτικοποιήσεις’ σέρνουν μαζί τους τις δικές τους αμαρτίες διαπλοκής, διαφθοράς και διασπάθισης του δημοσίου πλούτου. Δεν είναι τυχαίο, εξάλλου, ότι η ίδια η ‘πιάτσα’ της αγοράς θεωρεί τις εταιρείες που επιβιώνουν από τις κρατικές εργολαβίες ένα είδος παρακολουθήματος’ του δημοσίου που φέρουν αυτούσιες τις αμαρτίες του τελευταίου, όντας εξόχως παρασιτικές και διαποτισμένες από την λογική της ‘δημιουργικής’ διαχείρισης των κρατικών προμηθειών. Γι’ αυτό και πολύ συχνά κρατικές αναθέσεις και εργολαβίες παραπέμπονται στους ελεγκτικούς μηχανισμούς, ή ακόμα και παίρνουν τη δικαστική οδό, με το ερώτημα της απιστίας.

Έτσι «κράτος» και «ιδιώτες», στην Ελλάδα παίρνουν κάτω από την βάση. Πέραν, βεβαίως, εξαιρέσεων οι οποίες όμως δεν μπορούν να γείρουν την πλάστιγγα υπέρ της μίας ή της άλλης πλευράς, – διότι συνήθως όπου έχουμε ισχυρή, άρτια και λειτουργική δημόσια υπηρεσία έχουμε και σωστές Συμπράξεις Δημοσίου-Ιδιωτικού Τομέα για την ανάθεση των έργων της. Άρα, το ισχυρό δημόσιο δεν είναι αποτρεπτικός παράγοντας για τις συμπράξεις κράτους/δήμων και ιδιωτών, όπως ισχυρίζονται σήμερα ιδεοληπτικά κάποιοι, αλλά αντίθετα η εύρυθμη λειτουργία της πολιτείας αποτελεί την μόνη εγγύηση για την κοινωνική αποδοτικότητα (κοινωνική προστιθέμενη αξία, το λένε στην ορολογία των σύγχρονων κρατικών λειτουργών) των εν λόγω συμπράξεων. Ούτως ή άλλως, η αρχική λογική αυτών των σχημάτων δεν ήταν να αποκαταστήσουν το κράτος, αλλά αντίθετα, να το βοηθήσουν να προεκτείνει τις παρεμβάσεις του μέσω της μόχλευσης του ιδιωτικού κέρδους, προκειμένου να παράγει επιπλέον κοινωνική ωφέλεια δίχως να αυξήσει το ίδιο λειτουργικό και γραφειοκρατικό κόστος.

Αυτά ως προς τις μορφές διαχείρισης που συγκρούονται σήμερα με επίδικο το ζήτημα ‘απορρίμματα’. Ωστόσο, ειδικά για το συγκεκριμένο ζήτημα, η υστέρηση της δημόσιας συζήτησης δεν σταματάει στη μορφή, αλλά αντίθετα αγγίζει βαθιά και το περιεχόμενο. Δηλαδή τα σκουπίδια:

Μπορεί η ανακύκλωση να καταλαμβάνει ολοένα και μεγαλύτερο χώρο στην ρητορική της τοπικο-αυτοδιοικητικής πολιτικής, λόγω των κατευθύνσεων που δίνουν σε αυτήν οι ευρωπαϊκές χρηματοδοτήσεις, αλλά και εξαιτίας των όχι και τόσο καθαρών επιχειρηματικών συμφερόντων που έχουν αναπτυχθεί στον συγκεκριμένο κλάδο. Ωστόσο, η συντριπτική πλειοψηφία των δημάρχων και των αντιδημάρχων που αρέσκονται να την επικαλούνται, αγνοούν παντελώς την μεγάλη καινοτομία που αυτή θα εισάγει στο πεδίο της τοπικής πολιτικής: Ότι, δηλαδή, ένα πολύ μεγάλο μέρος των παραγόμενων από τις τοπικές κοινωνίες απορριμμάτων δεν είναι «σκουπίδια» αλλά… πρώτη ύλη, σημαντικής οικονομικής αξίας, που ανοίγει σημαντικά πεδία για την ανάπτυξη της δημοτικής/κοινωνικής οικονομίας.

Η λογική της ανακύκλωσης, δηλαδή, ανατρέπει την παραδεδομένη αντίληψη ότι τα σκουπίδια αποτελούν «πρόβλημα», την μετασχηματίζει, καλύτερα, εισάγοντας πρακτικές που τα μεταβάλουν σε «επένδυση». Επένδυση, μάλιστα, παραγωγική, της κοινωνικής οικονομίας, δυο στοιχεία που λείπουν όσο τίποτε άλλο στην χώρα μας. Τα πεδία δραστηριοποίησης της κοινωνικής επιχειρηματικότητας στην ανακύκλωση είναι πάμπολλα, άλλα υπόσχονται αμεσότερα αποτελέσματα, και άλλα προϋποθέτουν μεγαλύτερες και συντονισμένες προσπάθειες.

Για παράδειγμα, αυτήν την στιγμή τα ελαιοαπόβλητα από τον κλάδο της εστίασης στην Θεσσαλονίκη, παραδίδονται σε ιδιώτη και εξάγονται, την ίδια στιγμή που η μεταποίησή τους σε καύσιμα που χρησιμοποιούνται για τα κτήρια ευθύνης του Δήμου είναι σχετικά εύκολο εγχείρημα, όπως απέδειξε πρόσφατο πιλοτικό πρόγραμμα που υλοποιήθηκε από τον Δήμο Συκεών. Φυσικά, στην περίπτωση που θα υπήρχε βούληση από την πλευρά του κεντρικού δήμου της Θεσσαλονίκης, η εξοικονόμηση του κόστους θα ήταν άμεση και σημαντική, ενώ επιπρόσθετα η δραστηριότητα θα απέδιδε και θέσεις εργασίας σε μια πόλη που γονατίζει από την ανεργία και την ετεροαπασχόληση.

Με την ίδια λογική, θα μπορούσαν να λειτουργούν και μικρές μονάδες διαχείρισης των οργανικών αποβλήτων, που θα μπορούσαν να μετατραπούν σε κομπόστ, και να συμβάλουν στην επέκταση των πάρκων και την αναβάθμιση του αστικού πρασίνου.

Για τους μεγάλους όγκους ανακυκλώσιμων υλικών, ο δήμος σε συνεργασία με τους μικρούς και μεσαίους, νόμιμους«ανακυκλωσάδες», και όχι με την πολυεθνική μαφία που έχει εσχάτως αναπτυχθεί για την αξιοποίησή τους, στέλνοντας εκατοντάδες ανθρώπους που τελούν σε συνθήκες σύγχρονης δουλείας για την διαλογή των υλικών μέσα από τους κάδους, θα μπορούσε να συγκροτήσει ένα δίκτυο μικρών και μεσαίων «πράσινων σημείων». Τα πράσινα σημεία, είναι επί της ουσίας χώροι συλλογής ανακυκλώσιμων υλικών, που ανακατευθύνονται κατόπιν στους μεγάλους χώρους επεξεργασίας. Η λογική των διάσπαρτων σημείων μεσαίας δυναμικότητας υπηρετεί μιαν αντίληψη ότι η τοπική αυτοδιοίκηση πρέπει να παρεμβαίνει για την ανακύκλωση στο μικρότερο δυνατό πολιτικό κύτταρο της δομής της (τις δημοτικές κοινότητες, πρώην διαμερίσματα) και από εκεί να ενθαρρύνει/οργανώνει τους πολίτες, ώστε αυτοί να ανταποκριθούν στην ανάγκη διαλογής στην πηγή.

Φυσικά, αξίζει να διερευνηθεί και το ενδεχόμενο ανάπτυξης μορφών κοινωνικής/δημοτικής επιχειρηματικότητας και στον τομέα της μεταποίησης/κατεργασίας ανακυκλώσιμων υλικών, καθώς η χώρα διαθέτει και το απαραίτητο επιστημονικό δυναμικό (το οποίο την εγκαταλείπει λόγω ανεργίας), και λόγω της ευαισθησίας που υπάρχει σε επίπεδο Ε.Ε. για το ζήτημα, είναι δυνατή η εύρεση πόρων προς αυτήν την κατεύθυνση.

Ο κατάλογος των δυνατοτήτων για την ανάπτυξη της κοινωνικής επιχειρηματικότητας στον τομέα των απορριμμάτων, πραγματικά δεν έχει τέλος. Κι αυτό γιατί βρισκόμαστε σε μια φάση, όπου οικονομικοί-κρατικοί γίγαντες, όπως η Κίνα έχουν αρχίζει να αντιμετωπίζουν το πρόβλημα, καθώς η ακραία μόλυνση που επισώρευσαν οι δεκαετίες τρελών ρυθμών ανάπτυξης απειλεί την βιωσιμότητα του «κινέζικου θαύματος». Έτσι, λόγου χάρη, διαβάζουμε για την ύπαρξη αυτόματων δεκτών πλαστικών μπουκαλιών εντός των μεγάλων κινέζικων πόλεων, που παραδίδουν το αντίτιμό τους σε εισιτήρια μέσων μαζικής μεταφοράς· μια καινοτόμος πρακτική που εισάγει και την λογική της άμεσης ανταποδοτικότητας από την ανακύκλωση. Προς την ίδια κατεύθυνση, θα μπορούσαν να εκπονηθούν προγράμματα και στην χώρα μας, για παράδειγμα μέσω της χορήγησης ηλεκτρονικού μητρώου ανακύκλωσης, όπου θα προβλέπεται έκπτωση από τα δημοτικά τέλη για τους πολίτες που ανακυκλώνουν στο επιθυμητό ποσοστό επί του συνόλου της κατά κεφαλήν ετήσιας παραγωγής απορριμμάτων που τους αντιστοιχεί. Και ανάλογα κίνητρα, θα μπορούσαν να δοθούν σε μεγάλες επιχειρήσεις, για παράδειγμα σούπερ-μάρκετ, που λειτουργούν ως κόμβοι ανακύκλωσης, ή που προάγουν τον περιορισμό χρήσης της πλαστικής σακούλας κ.ο.κ.

Πραγματικά, το να δει αυτήν την στιγμή η τοπική αυτοδιοίκηση τα απορρίμματα ως ευκαιρία, ως δυνατότητα… οικολογικής παραγωγικής ανασυγκρότησης, και να επιστρατεύσει έξυπνους τρόπους ώστε να ανταποκριθεί αποτελεσματικά στις ανάγκες των κοινωνικών επενδύσεων, είναι κάτι που μόνο οφέλη θα μπορούσε να προσφέρει στην τοπική αυτοδιοίκηση. Χώρια που, η ανάπτυξη μορφών κοινωνικής επιχειρηματικότητας μπορεί να αποτελέσει και μέσο για την εμπλοκή εργαζομένων «νέας μορφής», σε οργανωτικά σχήματα που θα τελούν σε αλληλεπίδραση με την τοπική αυτοδιοίκηση, πράγμα που εκ των πραγμάτων θα ενθαρρύνει την εισαγωγή οργανωτικών και διοικητικών καινοτομιών στους κουρασμένους Δήμους: Από το περιβάλλον ενός ράθυμου μηχανισμού, που έχει ξεχάσει να κινητοποιείται καθώς τείνει να εκχωρήσει ολοένα και περισσότερες από τις λειτουργίες του σε παράσιτα-ιδιώτες, θα περάσουμε σταδιακά σε ένα δυναμικό περιβάλλον όπου ο δήμος θα καλείται να συντονιστεί με ένα σμήνος μικρών και μεσαίων συνεταιρισμών, συμπράξεων ιδιωτών, ή και μικροϊδιοκτητών, που οργανώνουν την αναπαραγωγή της πρώτης ύλης.

Όλα αυτά είναι ενδεικτικά, για να υπομνηματίσουν την δυνατότητα που κυοφορεί μια «αλλαγή παραδείγματος», δηλαδή μια ριζική μεταβολή, μια «επαναστατική μεταρρύθμιση» στις νοοτροπίες και στις λογικές που κυβερνούν την τοπική αυτοδιοίκηση. Αυτό έχει ανάγκη η χώρα, και όχι από τις σκιαμαχίες των κρατιστών και νεοφιλελεύθερων ταγών της πολιτικής ζωής, που έχουν κάνει ως παρασιτική κάστα κατάληψη στον δημόσιο διάλογο της κοινωνίας μας. Αυτά τα διλήμματα, στο μόνο που χρησιμεύουν, είναι να δικαιώνουν κατ’ αντιπαράθεση τον λόγο ύπαρξης της μιας ή της άλλης πλευράς. Στην πραγματικότητα όμως, όπως μπορεί να διαπιστώσει οποιοσδήποτε άνθρωπος έλθει σε συγχρωτισμό μαζί τους, και ο οποίος αγωνίζεται για να βγάλει το ψωμί του μέσα στην σημερινή κατάσταση, αυτό το «αντιθετικό ζεύγος» των δημοσιολογούντων δεν μπορεί να διαχειριστεί ούτε περίπτερο. Πόσο μάλλον, τις συλλογικές μας τύχες…

Προτάσεις για την παραγωγική ανασυγκρότηση

Του "Χαγκέα"

Η παραγωγική ανασυγκρότηση, η οποία θα επιτρέψει τη σταδιακή απελευθέρωση της χώρας από τα δεσμά του μνημονίου και της υποτέλειας, δεν αποτελεί ουτοπία ούτε άπιαστο όνειρο. Η απελπισία και η μαζικής κλίμακας κατάθλιψη του μέσου Έλληνα εμποδίζουν την ορθολογική αντίδραση μέσα σε ένα υγιές πλαίσιο δράσης. Σε αυτό πρέπει να απαντήσουμε με θετικές ενέργειες, ορθά συγκροτημένες και δομημένες με απτό χρονικό ορίζοντα θέσπισης μέτρων και μέτρησης των αποτελεσμάτων τους.
Στο παρόν άρθρο θα αναφερθώ επιγραμματικά σε έναν παλαιό θεσμό –πρακτική του εμπορίου ο οποίος κάποτε, πριν την «εκσυγχρονιστική» περίοδο ήταν λειτουργικός, αλλά μετά έπεσε σχεδόν σε αχρησία. Αναφέρομαι στο αντισταθμιστικό – ανταλλακτικό εμπόριο (burter), το οποίο αποτελεί και την αρχαιότερη μορφή εμπορίου στην ιστορία της ανθρωπότητας. Πολλές φορές βασιζόμαστε σε ιστορικά γεγονότα για να προβλέψουμε μελλοντικά, εντός κάποιων πλαισίων. Θεωρώ πως υπάρχουν παλαιοί θεσμοί, που αν επανεξεταστούν με κριτικό πνεύμα και προσαρμοστούν στις σημερινές συνθήκες, μπορούν να προσφέρουν ένα λιθαράκι στον αγώνα της συλλογικής μας ανάκαμψης.
Στο πρόσφατο παρελθόν, το ανταλλακτικό εμπόριο αν και θεωρούνταν κάπως πρωτόγονη συναλλαγή, λειτουργούσε αποδοτικά. Ένας σχετικά μικρός παραγωγός – εξαγωγέας ενός προϊόντος πρόσφερε στη διεθνή αγορά την παραγωγή του αναφερόμενος σε διεθνείς τιμές, με το αμερικανικό δολάριο (USD) να αποτελεί νόμισμα αναφοράς (π.χ. εξαγωγή σε αγροτικά προϊόντα και πληρωμή τους με ξυλεία). Οι χώρες που απευθυνόταν αφορούσαν για την ελληνική πραγματικότητα τις γειτονικές βαλκανικές χώρες και γενικά το πρώην ανατολικό πάλαι ποτέ μπλοκ. Στις χώρες αυτές υπήρχε έλλειψη ρευστότητας και συναλλάγματος, με συνέπεια μια συμφωνία ανταλλαγής να αποτελεί μονόδρομο για την ολοκλήρωση της συναλλαγής. Αυτό είχε πολλαπλά οφέλη και στα δύο μέρη, όπως και στις οικονομίες και των δύο χωρών:
1. Μείωση συναλλαγματικού κινδύνου.
2. Περιορισμός εκροής συναλλάγματος.
3. Εξασφάλιση φερεγγυότητας και ολοκλήρωσης της συναλλαγής χωρίς κίνδυνο.
4. Συνήθως τα προϊόντα που ανταλλάσσονταν είχαν το καθένα υψηλή ζήτηση στην άλλη χώρα – αγορά, οπότε δεν υπήρχε κίνδυνος αποθεματοποίησης
5. Η συναλλαγή γενικά δεν ήταν σύνθετη και κοστοβόρα για μια μικρομεσαία επιχείρηση.
6. Το μείγμα των ανταλλασσόμενων αγαθών μπορούσε να προσαρμοστεί εξυπηρετώντας και άλλες ανάγκες
7. Μπορούσε να διευρυνθεί σημαντικά ο αριθμός των συναλλασσόμενων, με συνέπεια πολλές μαζί επιχειρήσεις να δημιουργούν ένα δίκτυο με όλα τα οφέλη του σε ποικιλία, ποσότητες και καλή τιμολόγηση των αγαθών.
Νομίζω αποτελεί, με βάση την εικόνα της ελληνικής οικονομίας, μια εφικτή και παραγωγική λύση η υιοθέτηση του παραπάνω μοντέλου από τις μικρομεσαίες μας επιχειρήσεις. Αυτό θα ενδυναμώσει απίστευτα τις εξαγωγές μας σε αγαθά στα οποία λόγω του μικρού μεγέθους των επιχειρήσεων που δραστηριοποιούνται, μένουν πίσω στο διεθνές εμπόριο. Αυτό όμως από μόνο του δεν αρκεί, χρειάζεται η δημιουργία νομοθετικού πλαισίου το οποίο θα ενισχύει με κάθε τρόπο την αύξηση του παραπάνω εμπορίου. Θα μπορούσαν, για παράδειγμα, υπηρεσίες του υπουργείου Ανάπτυξης και Εμπορίου να παρέχουν συμβουλευτική υποστήριξη και, γιατί όχι, να παίξουν και ρόλο ενδιάμεσου μεταξύ του εξαγωγέα και του εισαγωγέα.
Τον τελευταίο καιρό είμαστε στα πρόθυρα ενός εμπορικού πολέμου μεταξύ των ΗΠΑ και του υπόλοιπου κόσμου. Η διοίκηση Τραμπ θεωρεί πως πρέπει να αυξήσει την προστασία της παραγωγής σε αμερικανικό έδαφος με κάθε κόστος, διότι προβλέπει την κατίσχυση της Κίνας, η οποία έχει προσαρμοστεί και εκμεταλλεύεται με ευχέρεια το ελεύθερο διεθνές εμπόριο. Ο θεσμός του ανταλλακτικού εμπορίου αποτελεί απάντηση και εξουδετέρωση εμποδίων σε χώρες οι οποίες θα παρακολουθούν στενά το ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών τους, δίνοντας πλεονεκτήματα και στα δύο μέρη, ουσιαστικά θα υπάρχει ισορροπία στις διμερείς εμπορικές σχέσεις. Νομίζω, πέρα από τις ΗΠΑ θα υπάρξουν αρκετές χώρες που θα υψώσουν παρόμοια εμπόδια. Το ανταλλακτικό εμπόριο θα μετατρέψει τα παραπάνω από απειλές σε ευκαιρίες, δίνοντας μάλιστα και σημαντικές δυνατότητες για τα ελληνικά προϊόντα να μπούνε σε νέες αγορές.
Θα μπορούσε κανείς να απαριθμήσει αρκετά, όμως ο σκοπός αυτού του άρθρου είναι να γίνει κατανοητό πως τίποτε δεν πρέπει να μας κάνει να σταματήσουμε να σκεφτόμαστε δημιουργικά. Πρέπει η επιστροφή στην παράδοση να γίνει με σύγχρονο, δημιουργικό και ευέλικτο τρόπο, ώστε να επανεκκινήσουμε τη χώρα. Το κίνημα του ΑΡΔΗΝ αποτελεί ένα υγιές και λογικά σκεπτόμενο κομμάτι της κοινωνίας και χρέος μας είναι όχι μόνο η διάδοση των θέσεών μας, αλλά και η κατάδειξη του γεγονότος ότι είναι ταυτόχρονα εφικτές και υλοποιήσιμες.

Πηγή: Εφημερίδα ΡΗΞΗ

Για τον Ηρακλή....

Δεν έχει να κάνει με συναισθηματισμούς ή συμπάθειες (αν και την ομάδα του Ηρακλή την συμπαθώ πάρα πολύ). Έχει να κάνει με την… μανία που έχω ενάντια στην αδικία. Στο φετινό πρωτάθλημα δυο ομάδες έκαναν την διαφορά. Ο Πανιώνιος με την πορεία πρωταθλητισμού και ο Ηρακλής με τον αγώνα για την παραμονή. Δυο διαφορετικές περιπτώσεις. Στην «κυανέρυθρη» ομάδα υπάρχει διοίκηση και η ΠΑΕ λειτουργεί σωστά εντός και εκτός γηπέδων. Απόδειξη ότι ο Ιστορικός δεν έχει κανένα οικονομικό πρόβλημα και πήρε κανονικότατα άδεια για την Ευρώπη. Από την άλλη πλευρά οι παίκτες και ο προπονητής του «γηραιού» χωρίς καμία διοικητική στήριξη, χωρίς διοίκηση, χωρίς χρήματα (θυμίζω ότι για τις γιορτές του Πάσχα ο κ. Καγιούλης έδωσε από 100 ευρώ στους παίκτες….), χωρίς ουσιαστική οπαδική υποστήριξη αφού οι οργανωμένοι έκαναν για πολλούς μήνες αποχή. Και όμως οι παίκτες του Ηρακλή κατάφεραν και «έσωσαν» την ομάδα τους μάζεψαν 29 βαθμούς. Με κόπο και ιδρώτα…Και εδώ αρχίζει η αδικία.

Ξαφνικά (;) έρχεται η Σουπερ Λιγκα στις 24 Μαίου και αφαιρεί 3 βαθμούς (συμπτωματικά όσους χρειάζεται ο Λεβαδειακός για να σωθεί…) γιατί λέει ο Ηρακλής πλήρωσε τον Πορτουλίδη εκπρόθεσμα. Σε μια εποχή που στο ελληνικό ποδόσφαιρο 7 στις 10 ομάδες χρωστάνε χιλιάδες ευρώ σε παίκτες & προπονητές, η Λίγκα τιμωρεί τον «γηραιό» που πλήρωσε έστω και εκπρόθεσμα!

Και όμως όλη τη χρονιά το αρμόδιο όργανο και η Σούπερ Λίγκα αφαιρούσε βαθμούς από τον «γηραιό» για οφειλές σε παίκτες. Αλλά μόλις πλήρωνε ο Ηρακλής έπαιρνε πίσω τους βαθμούς. Τι συνέβη τώρα και τιμωρείται για εκπρόθεσμη πληρωμή; Μήπως γιατί ήρθε το πλήρωμα του χρόνου και ο Ηρακλής δεν θα υποβιβαζόταν λόγω μη χορήγησης άδειας;
Πέρα από τις όποιες νομικές ή νομικίστικες απόψεις υπάρχει μια ηθική διάσταση, που δυστυχώς ομάδες σαν τον Πανιώνιο δεν πρέπει να την προσπερνά. Ο Ηρακλής είναι ένα σωματείο ταλαιπωρημένο. Με ευθύνη των ανθρώπων του βεβαίως, αλλά ταλαιπωρημένο από «σωτήρες» και «επενδυτές». Μόνοι τους παίκτες & προπονητής τον κράτησαν στην κατηγορία. Για μένα ο Πανιώνιος που έχει περάσει παρόμοιες καταστάσεις αν μη τι άλλο θα έπρεπε να είναι λιγότερο ας πούμε αυστηρός σε περιπτώσεις για συλλόγους όπως ο «γηραιός».

Υ.Γ. Σε ότι με αφορά, αν και δεν έχει καμία σημασία γιατί πλέον είναι «αργά», χρωστάω μια συγγνώμη στους φιλάθλους του Ηρακλή για την ήττα με 1-3 του Πανιωνίου από το Λεβαδειακό στη Νέα Σμύρνη. Για μένα είναι ξεκάθαρο. Η σημερινή ψήφος της ΠΑΕ Πανιώνιος που οδηγεί τον Ηρακλή στον υποβιβασμό είναι μια μαύρη σελίδα στην ιστορία του συλλόγου.

Ερασιτεχνικό ποδόσφαιρο και τοπική κοινωνία

Του Μανώλη Τζερέτα*

Σκοπός αυτής της παρέμβασης δεν είναι η ανάλυση του ποδοσφαίρου ως κοινωνικό φαινόμενο που ξεπερνά κατά πολύ τα όρια ενός απλού παιχνιδιού. Άλλωστε πως θα ήταν αυτό δυνατόν να γίνει όταν εδώ και δεκαετίες, υπάρχει διαφωνία των διανοούμενων για την ανάλυση του ποδοσφαίρου ως κοινωνικοπολιτικού φαινομένου. Ως αφετηριακό αξίωμα, με καλύπτουν η φράση του περίφημου λογοτέχνη Albert Camus «όσα γνωρίζω περί ηθικής και καθήκοντος, μου τα έμαθε το ποδόσφαιρο» ή η ανάλυση του Αντόνιο Νέγκρι ότι καταλυτική δυναμική του ποδοσφαίρου, βασίζεται στο γεγονός ότι κάνει τους ανθρώπους να μιλούν. 

Η σαμιακή ποδοσφαιρική κοινότητα είναι από τα πιο ενεργητικά τμήματα της τοπικής κοινωνίας με 12 συνολικά ομάδες στον Δήμο, με τμήματα υποδομής οι 6 από αυτές, γεγονός που αφορά ένα πολύ μεγάλο αριθμό ανθρώπων, αθλητών, προπονητών, παραγόντων, γονέων που έχουν άμεση ή έμμεση ενασχόληση. Αυτοί είναι που θα αποτελέσουν μια Συνειδητή Εθελοντική Συλλογική Δύναμη και θα συμβάλλουν στη δημιουργία νέων δομών Αλληλοβοήθειας και Στήριξης πρώτα για τους ίδιους και φυσικά συνολικά για την κοινωνία μας. 

Η Αυτοοργάνωση έχει βρει μέχρι τώρα έκφραση στον Ετήσιο Αγώνα Αλληλεγγύης και Φιλανθρωπίας που έχει ήδη ζωή εδώ και 10 χρόνια και αποτέλεσε σημαντική στήριξη σε αθλητές, σε ευπαθείς οικογένειες που αντιμετώπισαν ακραίες καταστάσεις ενώ κατά καιρούς υπήρξε στήριξη φορέων με κοινωνική δράση (Παντοπωλείο της Μητρόπολης Σάμου-συνεργασία με τον Σ.Πολυτέκνων κλπ). Η ζωή, δυστυχώς, δημιουργεί καινούργιες ανάγκες, αυτό σημαίνει και την αναπροσαρμογή των παρεμβάσεων μας. Μια νέα πρόταση παρέμβασης μας θα πρέπει να είναι η καθιέρωση ενός διημέρου, Εθελοντικής Αιμοδοσίας, των ανθρώπων του ποδοσφαίρου, μιας και όπως φάνηκε από το πρόσφατο δυστύχημα, βρεθήκαμε απροετοίμαστοι. Μια δεύτερη δράση θα μπορούσε να είναι η σύσταση ενός Ταμείου Αλληλοβοήθειας για την στήριξη συναθλητών μας που βιώνουν σοβαρούς τραυματισμούς και ανατρέπεται η οικογενειακή τους κανονικότητα. Στη συνέχεια μπορούμε να δούμε και πιο ειδικές παρεμβάσεις σαν ένας τόπος που βιώνει έντονα προβλήματα όπως το μεταναστευτικό –προσφυγικό, ενώ μόνιμη θα πρέπει να είναι η καμπάνια στήριξης και ανάδειξης του έργου που γίνεται στο Κοινωνικό Φαρμακείο Σάμου. 

Αυτά μπορεί να γίνουν στη διάρκεια της επόμενης περιόδου αφού ρυθμιστούν και νομικά ζητήματα όπου υπάρχουν. Χρειάζεται Θέληση και Προσπάθεια, νομίζω ότι μπορούμε όλοι μαζί να προχωρήσουμε αλλά ακόμα και αν αυτό δεν εφικτό, όσοι έχουμε την ίδια αντίληψη για τον κοινωνικό ρόλο του ποδοσφαίρου έχουμε την ηθική υποχρέωση να προσπαθήσουμε.

*Προπονητής της ποδοσφαιρικής ομάδας ΑΣ Λαίλαπας Χώρας Σάμου

Πηγή: Aegaio.blogspot.gr

Η ελπίδα

Του Δημήτρη Γ. Μαγριπλή

Μετά τις απαραίτητες συστάσεις η συζήτηση μπήκε σε βάθος.
- Από πού είσαι, φιλαράκι; με ρώτησε.
- Καλαμάτα. Εσύ;
- Πύργος.
Παγώσαμε αμφότεροι. Δεν θα μπορούσε να υπάρχει πιο δυνατός συνδυασμός. Κανείς δεν τόλμησε να ρωτήσει για ζώδια. Μια πιθανή απάντηση σε ένα τέτοιο υποθετικό ερώτημα του τύπου αέρας – φωτιά, θα σήμαινε το τέλος του κόσμου όπως τον ξέραμε. Μετά το πρώτο σοκ, εγκαταλείψαμε τις περαιτέρω φιλοσοφικές συζητήσεις και αρκεστήκαμε στον καιρό.
- Το πάει για βροχή.
- Ναι θα βρέξει, παπί θα γίνουμε.
Τότε ακούστηκε μπουμπουνητό. Οι ουρανοί άνοιξαν. Το τζάμι θόλωσε και έβαλα τους υαλοκαθαριστήρες στο φουλ.
- Βάλε να δουλέψει το καλοριφέρ, θα ξεθολώσει.
- Να ‘χαμε, του απάντησα εχέμυθα.
Με κοίταξε, έβγαλε ένα πακέτο χαρτομάντιλα και άρχισε να καθαρίζει το παρμπρίζ. Έκανε κυκλάκια. Ένα σε μένα και ένα σε αυτόν. Με την επιστροφή της θαμπάδας παρασύρθηκε. Ένα «Α» στη μέση του δικού του κύκλου, έγραψε σαν υπογραφή.
- Τι κάνεις εκεί, ρε, θα μας περάσουν για αναρχικούς.
Γέλασε. Σήκωσε πάλι το δάχτυλο και σχεδίασε δυο τρίχες. μια από εδώ και μια από την άλλη, δεξιά και αριστερά της κορυφής του γράμματος. Ο κύκλος έμοιαζε τώρα με κεφάλι κούκλας.
- Χαριτωμένη.
- Την ξέρεις;
- Ποια;
- Αυτήν. Μου έδειξε το σκιτσάκι. Είχε μετατρέψει την παυλίτσα του γράμματος σε ημικύκλιο. Το πρόσωπο χαμογελούσε.
- Πας καλά;
Κάτω από την χαμογελαστή μπαλίτσα έβαλε δυο ξαπλωμένα μισοφέγγαρα και χτύπησε ακριβώς στο κέντρο τους δυο καλές παρουσίες του δείχτη του.
- Εντάξει, είναι λίγο μικρότερα, απολογήθηκε.
Δεν σχολίασα. Έριχνε καρεκλοπόδαρα και το σασί υπέφερε στο δρόμο. Άνοιξα το ραδιόφωνο. Ειδήσεις.
- Ο πατριώτης σου αποδείχθηκε άχρηστος.
- Γιατί, εσύ με ποιον είσαι;
- Με την Ελπίδα και μου έδειξε το σκίτσο. Ένωσε τα στήθη με το κεφάλι και τράβηξε κάμποσες επιπλέον γραμμές για μαλλιά. Το έκανε με τέτοια μαστοριά ώστε σε λίγο δύο πλεξούδες μόστραραν στο κεφάλι της μπάλας. Στην κάτω άκρη τους τοποθέτησε δύο τεράστιους φιόγκους.
- Είσαι καλλιτέχνης.
- Δεν βαριέσαι. Για να περνάει η ώρα.
Στο φανάρι η μηχανή φάνηκε ότι πάει να σβήσει. Πάτησα λίγο το γκάζι και μύρισε το αμάξι βενζίνη. Στο πράσινο ένα μαύρο σύννεφο έμεινε πίσω μας.
- Πρέπει να πάει για σέρβις,
- Όλος ο στόλος κινούμενες βόμβες, μου είπε με περίσκεψη.
Είχε δίκιο. Πού λεφτά για τα απαραίτητα. Άντε κανένα λάδι και αυτό σπάνια. Για τα υπόλοιπα, τον σταυρό μας. Αυτός έκανε χέρια στην κούκλα και κάτω από τα στήθη μια νέα μεγαλύτερη μπάλα.
- Είναι έγκυος;
- Όχι, παχουλή όπως και οι προσδοκίες μας….
Έκανε λίγο πίσω, την χάζεψε και ύστερα έγειρε μπροστά και πίεσε ακροθιγώς λίγο πάνω από το κάτω ημισφαίριο. Αφαλός.
- Ξαναμμένο σε βλέπω.
Ένα σκυλί πήγε να περάσει απέναντι. Πάτησα κόρνα. Σκιάχτηκε. Ευτυχώς δεν είχαμε θύματα. Αυτός ατάραχος τράβαγε τσίνορα στα πλάγια των ματιών και πόδια όσο τον έπαιρνε το τζάμι. Σκίτσαρε τριγωνάκι στη φύση της και την έντυσε.
- Τόπλες και στην παραλία.
- Έτσι είναι η Ελπίδα. Πάντα καλοκαιρινή.
Ανάβω τα φώτα ομίχλης. Πάμε σιγά και με φόβο. Λακκούβες παντού. Ανακοινώνονται τα πρώτα μέτρα της νέας κυβέρνησης. Αυτός τραβάει γωνίες πάνω από το κεφάλι της κούκλας.
- Χελιδόνια, μου λέει γελώντας.
Δεν έχει άδικο. Τα πράματα δείχνουν πως θα έρθουν νωρίτερα. Ακούω τις αντιδράσεις των ξένων. Έχουν σοκαριστεί. Χωρίς γραβάτα στην σύνοδο; Ο διπλανός μου τραβάει μια οριζόντια γραμμή και βάζει καραβάκι στην θάλασσα. Δίπλα ακριβώς από το αριστερό της χέρι πετιέται ένας όμορφος φοίνικας. Περιμένω την μαϊμού μα αναγκάζομαι να επιστρέψω στο δρόμο. Ξελαμπικάρω τον δικό μου κύκλο και συνεχίζω πορεία. Αυτός έχει αρχίσει να απλώνει κουβαδάκια, σωσίβια και μια πετσέτα στην άμμο. Ο δημοσιογράφος αρχίζει τα σχόλια. Επιτομή του φόβου. Μια αστραπή κόβει τη σύνδεση. Γλυτώσαμε. Γυρίζω σταθμό.
- Καλύτερα, μου λέει.
Ακούμε μουσική και κάνει σαν να παίζει βιολί με τα δάχτυλά του.
- Ξέρεις;
- Δούλευα χρόνια σε ορχήστρα.
Λίγο πριν την στροφή κάνουμε δεξιά και σταματάμε μπροστά στο μαγαζί. Ανοίγω την πόρτα, κατεβαίνω και τον κοιτώ. Ο μαγαζάτορας μας δείχνει την αποθήκη.
- Άντε, μεγάλε, σειρά σου, του λέω.
Μετά το ξεφόρτωμα μπήκε ασπρισμένος από το αλεύρι στο αμάξι. Όσο και να τιναχτείς, κάτι μένει. Κοίταξα την ώρα. Προλαβαίναμε. Ξανά πίσω και μετά καινούργιο δρομολόγιο.
- Λες να πληρωθούμε απόψε;
- Μπα, τέλος του μήνα και αν…
- Τι έγινε η κούκλα;
- Η Ελπίδα; Μην ανησυχείς, θα ξαναζωντανέψει με τις ανάσες μας.

Πρώτη δημοσίευση : Λογοτεχνικό περιοδικό "ΕΝΤΕΥΚΤΗΡΙΟ", τ. 110 , Θεσσαλονίκη 2016, σσ. 55-8.